Vita vyazidi mrengo wa upinzani vinara waking’ang’ania vyama
UCHAGUZI Mkuu wa mwaka 2027 unapokaribia, ushindani wa kumng’oa Rais William Ruto unaonekana kugeuka kuwa vita vya ndani ya upinzani huku vinara wakuu wakisaka vyama vya kisiasa na majukwaa yatakayowawezesha kujiweka katika nafasi nzuri ya kuwania urais.
Ingawa viongozi wa upinzani wanakubaliana kwamba serikali ya sasa inapaswa kubadilishwa kupitia kura, bado hawajakubaliana kuhusu nani anayefaa kupeperusha bendera ya muungano wao katika kinyang’anyiro hicho.
Miongoni mwa wanaotajwa kuwania uongozi wa upinzani ni aliyekuwa Naibu Rais Rigathi Gachagua, kiongozi wa Wiper Kalonzo Musyoka, Martha Karua wa People’s Liberation Party, Fred Matiang’i wa Jubilee, Eugene Wamalwa wa DAP-Kenya, Justin Muturi wa Democratic Party, Peter Munya wa PNU na Seneta wa Nairobi Edwin Sifuna.
Kinachoibuka sasa ni ushindani wa kisiasa unaoonyesha kila mmoja wa viongozi hao akitaka kuwa na chama au jukwaa lake kabla ya mazungumzo ya kuunda muungano wa mwisho kufanyika.
Huku Kalonzo akijaribu kuimarisha muungano wa Ukombozi Alliance, Sifuna kupitia vuguvugu la Linda Mwananchi anatafuta chombo chake cha kisiasa. Naye Gachagua anaendelea kujenga chama chake cha Democracy for Citizens Party (DCP) huku akiacha mlango wazi kwa mazungumzo na makundi mengine ya upinzani.
Katibu Mkuu wa DCP Cleophas Malala amesema wazi kuwa chama hicho hakiko tayari kujiunga na Ukombozi Alliance kwa sasa. Badala yake, amependekeza DCP ishirikiane kwanza na Sifuna kabla ya kuanza mazungumzo na vyama vingine vya upinzani.
Kauli hiyo imeonyesha kiwango cha kutoaminiana miongoni mwa viongozi wa upinzani, ambapo wengi wao wanaonekana kutaka kuhifadhi vyama vyao ili kuongeza uzito wao katika mazungumzo yatakayofuata.
Wakati huo huo, Martha Karua na Fred Matiang’i wameendelea kusisitiza kwamba mgombea wa urais wa upinzani hafai kuteuliwa kupitia makubaliano ya viongozi wachache. Badala yake, wanataka kuwepo kwa mchakato ulio wazi, wa haki na unaokubalika kwa washirika wote.
Kwa upande wake, Kalonzo ameonekana kuwa mstari wa mbele katika kuimarisha muundo wa upinzani. Baada ya kugeuza Azimio kuwa Ukombozi Alliance, amekuwa akifanya mikutano ya kisiasa katika maeneo yaliyokuwa ngome za aliyekuwa Waziri Mkuu Raila Odinga. Wikiendi hii Kalonzo, Muturi na Wamalwa wamekuwa wakifanya kampeni za pamoja Busia na Siaya.
Lakini huku Kalonzo akiimarisha Ukombozi Alliance, kambi ya Sifuna imekuwa ikisaka njia yake ya kisiasa. Hata mvutano uliojitokeza kuhusu matumizi ya jina “Ukombozi” umeonyesha tofauti zinazozidi kujitokeza kati ya makundi hayo mawili.
Washirika wa Sifuna sasa wanatazamia kutumia chama cha United Democratic Party (UDP), kilichowahi kuhusishwa na mwanasiasa marehemu Cyrus Jirongo, kama chombo chake cha kisiasa kuelekea uchaguzi wa 2027.
Katika mazingira hayo, nafasi ya Gachagua imeendelea kuwa muhimu. Kiongozi huyo amekuwa akisisitiza kuwa yuko tayari kumuunga mkono mwanasiasa yeyote atakayeonyesha uwezo mkubwa wa kumshinda Rais Ruto, hata kama si yeye mwenyewe.
Kauli hiyo imebadili kwa kiasi kikubwa mjadala wa kisiasa ndani ya upinzani. Badala ya kusisitiza kuwa lazima aongoze muungano huo, Gachagua amesema mgombea anapaswa kuamuliwa kwa kuzingatia nguvu za kisiasa na uungwaji mkono wa kitaifa.
Hata hivyo, msimamo huo haujaondoa ushindani uliopo. Malala ameendelea kusukuma wazo la ushirikiano kati ya Mlima Kenya na eneo la Mulembe, akisema maeneo hayo yana kura za kutosha kuathiri matokeo ya uchaguzi wa urais.
Baadhi ya viongozi kutoka Magharibi mwa Kenya, akiwemo Mbunge wa Bumula Jack Wamboka, wamependekeza Sifuna awe mgombea wa urais huku mgombea mwenza akitoka Mlima Kenya. Hata hivyo, pendekezo hilo linapingana na msimamo wa wafuasi wa Kalonzo ambao wanataka kiongozi huyo wa Wiper apewe tiketi ya urais huku Sifuna akichukua nafasi ya mgombea mwenza.
Aidha, aliyekuwa Rais Uhuru Kenyatta amewahimiza wanachama wa Jubilee kuanza maandalizi ya uchaguzi wa 2027 mapema na kushirikiana na viongozi vijana ili kuunda muungano mpana wa kisiasa.
Wachambuzi wa siasa wanasema changamoto kubwa inayokabili upinzani si kuwakutanisha viongozi wake, bali ni kupata utaratibu wa haki wa kumteua mgombea mmoja anayekubalika kwa wote. Wanasema historia ya siasa za Kenya imeonyesha mara nyingi kuwa miungano mingi huvunjika kutokana na mizozo kuhusu mgombea wa urais, mgombea mwenza na ugavi wa mamlaka.
Kwa sasa, upinzani unaonekana kuunganishwa na lengo moja la kumng’oa Rais Ruto. Hata hivyo, ushindani wa ndani kuhusu vyama, miungano na nafasi za uongozi unaendelea kutishia umoja huo huku saa ya uchaguzi wa 2027 ikiendelea kuyoyoma.