Seneta wa Nairobi Edwin Sifuna anaonekana kuvuka mipaka ya kisiasa ya chama chake cha Linda Mwananchi Movement na kupata nafasi miongoni mwa wafuasi wa chama cha Democracy for the Citizens Party (DCP), kinachoongozwa na aliyekuwa Naibu Rais Rigathi Gachagua.

Utafiti mpya wa TIFA Research unaonyesha kuwa asilimia 34 ya wafuasi wa DCP wanamtaka Sifuna awe rais wa tano wa Kenya baada ya Uchaguzi Mkuu wa 2027. Gachagua, ambaye ndiye kiongozi wa chama hicho, anapata asilimia 25 katika kundi hilo.

Tofauti hiyo ya asilimia tisa inaibua maswali kuhusu uhusiano kati ya umaarufu wa kiongozi wa chama na matarajio ya wafuasi wake kuhusu mgombeaji wa urais. Pia inaonyesha kuwa baadhi ya wafuasi wa DCP wanaweza kuwa tayari kuunga mkono mgombeaji kutoka nje ya chama chao, iwapo upinzani utaafikiana kuhusu tiketi ya pamoja.

Hata hivyo, matokeo hayo hayamaanishi kuwa Sifuna amemshinda Gachagua katika eneo lote la Mlima Kenya. Takwimu hizo zinahusu watu 174 waliojitambulisha kuwa wafuasi wa DCP katika utafiti huo, wala si wapiga kura wote wa eneo hilo.

Utafiti huo uliotolewa Novemba 12 unaonyesha kuwa Sifuna anapata uungwaji mkono hata nje ya chama chake. Miongoni mwa wafuasi wa chama cha ODM, asilimia 33 wanamtaka ashinde urais, ikilinganishwa na asilimia 42 wanaomuunga mkono Rais William Ruto.

Kwa upande mwingine, asilimia 85 ya wafuasi wa UDA wanamtaka Ruto ashinde, huku asilimia 90 ya wafuasi wa Linda Mwananchi wakimpendelea Sifuna. Wafuasi wa Wiper wanamuunga mkono kiongozi wao Kalonzo Musyoka kwa asilimia 80, huku aliyekuwa Waziri wa Usalama wa Ndani Fred Matiang’i akipata asilimia 57 miongoni mwa wafuasi wa Jubilee.

Matokeo hayo yanaonyesha kuwa ingawa ufuasi wa vyama unaendelea kuwa na nafasi katika mapendeleo ya urais, baadhi ya wafuasi wako tayari kuzingatia majina ya viongozi kutoka vyama vingine.

Kwa Sifuna, matokeo hayo yanaongeza mjadala kuhusu uwezo wake wa kuvutia wafuasi wa kisiasa nje ya msingi wake wa Linda Mwananchi. Kwa Gachagua, yanaibua swali kuhusu iwapo nafasi yake kama kiongozi wa DCP inatafsiriwa moja kwa moja kuwa ndiye chaguo la kwanza la wafuasi wake katika kinyang’anyiro cha urais.

Licha ya matokeo hayo, Gachagua anaendelea kuwa na nafasi muhimu katika siasa za Mlima Kenya. Utafiti huo unaonyesha kuwa miongoni mwa Wakenya wa jamii ya Kikuyu wanaosema jamii yao ina kiongozi anayewaongoza katika masuala ya kisiasa na kijamii, asilimia 69 walimtaja Gachagua.

Hii inaonyesha tofauti kati ya nafasi ya mtu kama kiongozi wa jamii na umaarufu wake katika uchaguzi wa mgombeaji wa urais. Mtu anaweza kutambuliwa kama kiongozi wa jamii lakini baadhi ya wafuasi wake wakapendelea mgombeaji mwingine katika uchaguzi wa kitaifa.

Gachagua amekuwa akisisitiza kuwa Mlima Kenya hautatoa kura zake kwa mgombeaji yeyote bila mazungumzo kuhusu maslahi ya eneo hilo.

Akizungumza katika tamasha la kitamaduni la Ngemi cia Watho mjini Thika Novemba 7, alikumbusha jinsi eneo hilo lilivyomuunga mkono Ruto katika uchaguzi wa 2022 bila mashauriano ya kina.

“Tulimpa Kasongo kura zetu bila kufikiria wala kuzungumza. Tulizitoa tu. Wakati huu, kabla ya kupata kura za Mlima Kenya, lazima kuwe na mazungumzo,” alisema.

Aliongeza kuwa wakazi wanapaswa kuchunguza, kushauriana na kutathmini wagombeaji kabla ya kufanya uamuzi wa kisiasa.

Kauli hiyo inaweka wazi kuwa Gachagua anataka mazungumzo ya kisiasa yaanze kwa kutambua maslahi ya eneo hilo, badala ya kuanza na majina ya wagombeaji. Kwa hivyo, hata kama baadhi ya wafuasi wake wanampendelea Sifuna, hilo halimaanishi kuwa watakubali moja kwa moja tiketi ya pamoja bila kujadili masharti yake.

Matokeo ya TIFA yanajiri wakati ambapo Sifuna na Gachagua wameongeza mawasiliano yao ya kisiasa. Mnamo Oktoba 20, Gachagua alimkaribisha Sifuna na viongozi wa Linda Mwananchi nyumbani kwake Wamunyoro, Kaunti ya Nyeri.

Mkutano huo ulihudhuriwa pia na viongozi kutoka maeneo tofauti, akiwemo Gavana wa Trans Nzoia George Natembeya, Seneta wa Vihiga Godfrey Osotsi na Mbunge wa Embakasi Mashariki Babu Owino.

Gachagua aliwakaribisha viongozi hao kama “binamu zangu kutoka Linda Mwananchi”, akisema kuwa wanapoungana mambo makubwa yanaweza kutokea.

Baadaye alidokeza kuwa angeweza kuwa naibu wa Sifuna katika tiketi ya pamoja ya upinzani. Kauli hiyo iliongeza mjadala kuhusu uwezekano wa wawili hao kuunda muungano kuelekea uchaguzi wa 2027.

Sifuna naye ametetea ushirikiano na viongozi kutoka maeneo mbalimbali, akisema siasa hazipaswi kuweka mipaka kuhusu watu ambao viongozi wanaweza kushirikiana nao.

Mikutano hiyo inaonyesha kuwa mazungumzo ya kuunganisha upinzani yanaendelea, lakini bado haijabainika ni nani atakuwa mgombeaji wa urais na nani atakuwa mgombeaji mwenza.

Utafiti huo unaonyesha kuwa suala la umoja wa upinzani bado lina changamoto. Asilimia 43 ya wafuasi wa upinzani walioulizwa walimtaja Gachagua kuwa ndiye anayechangia zaidi mivutano kati ya viongozi wa upinzani. Asilimia 15 walitaja Rais Ruto au serikali ya UDA, huku Sifuna akitajwa na asilimia saba.