Hizi ndizo athari za marufuku kwa wanasiasa madhabahuni

Na BENSON MATHEKA

HATUA ya viongozi wa kidini kupiga marufuku siasa kanisani itakuwa pigo kwa wanasiasa wanaotumia ibada kama majukwaa ya kuendeleza kampeni kinyume cha sheria.

Wachanganuzi wa siasa wanasema kwamba ikiwa marufuku hiyo itatekelezwa kikamilifu, wanasiasa watakosa majukwaa ya kuendeleza kampeni za mapema.

“Wamekuwa wakitumia hafla za makanisa kufanya kampeni za mapema kwa kuwa wanajua kisheria msimu wa kampeni haujaanza. Wanafanya hivyo wakifahamu kuwa polisi hawawezi kuingia makanisani na kutawanya waumini wakati wa ibada,” asema mchanganuzi wa siasa Leonard Ochuka.

Anasema hii imekuwa ikifanikishwa na viongozi wa makanisa ambao wamekuwa wakiwaalika wanasiasa hao kuchanga pesa. “Wakialikwa katika michango wanatumia fursa hiyo kubadilisha hafla za inabada kuwa za kisiasa. Kufaulu kwa marufuku ya viongozi wa makanisa kutatemea utekelezaji wake,” asema Bw Ochuka.

Kanisa Kiangilikana nchini (ACK) lilikuwa la kwanza kupiga marufuku siasa katika kanisa hilo kiongozi wake nchini Jackson Ole Sapit alipowazima vigogo wa kisiasa Raila Odinga, Musalia Mudavadi na Moses Wetangula kuzungumza katika hafla ya kuapishwa Kwa askofu wa dayosisi ya Butere ya kanisa hilo Rose Okeno.

Kulingana na Askofu Sapit, viongozi wa kisiasa wamekuwa wakitumia vibaya maeneo ya ibada kwa kuyabadilisha kuwa majukwaa ya siasa.

“Altari makanisani ni za viongozi wa kidini. Wanasiasa wamekaribishwa kushiriki ibada kama washiriki wengine. Wakitaka kuzungumza siasa wafanye hivyo nje ya makanisa,” alisema Askofu Sapit.

Msimamo wake uliungwa na kanisa Katoliki lililosema kuwa wanasiasa wamekuwa wakitumia makanisa kushambulia wapinzani wao. Kulingana na Askofu Mkuu wa Dayosisi ya Nyeri Antony Muheria, wanasiasa wamebadilisha makanisa kuwa majukwaa yao ya kampeni.

“Kwa sababu ya ulafi wao wa kura na umaarufu, wameamua kwamba wanamiliki maeneo ya ibada. Wanataka kuwa na mikutano ya kisiasa makanisani, wanabadilisha maeneo ya ibada kuwa mikutano ya kisiasa kuhutubia watu,” asema Askofu Mkuu Muheria.

Kulingana na Askofu Mkuu Sapit, wanasiasa wameteka makanisa na kuyafanya viwanja vya makabiliano ya kisiasa.

“Kanisa limeacha kutambuliwa kama eneo la ibada na vyombo vya habari vinapeperusha matamshi ambayo wanasiasa wanatoa makanisani na sio mafunzo ya viongozi wa kidini,” alisema Askofu Mkuu Sapit.

Naibu Rais William Ruto na Bw kiongozi wa ODM Raila Odinga wamekuwa msitari wa mbele kutumia hafla za makanisa kurushiana lawama za kisiasa.

Dkt Ruto amekuwa akichangia makanisa kote nchini huku Bw Odinga akimtaka aeleze anakotoa mamilioni ya pesa anazotoa katika michango hiyo.

Wawili hao, kiongozi wa chama cha Amani National Congress (ANC) Musalia Mudavadi, Kalonzo Musyoka wa chama cha Wiper na washirika wao wa kisiasa wamekuwa wakitumia ibada kujipigia debe.

Ingawa viongozi wa kidini wanawalaumu kwa kubadilisha makanisa kuwa majukwaa ya kampeni, wadadisi wanalamu viongozi wa makanisa kwa kuwaalika wanasiasa makanisani na kuwa fursa ya kuzungumza na kuchanga pesa.

“Sidhani kuna mwanasiasa anayelazimisha apatiwe nafasi ya kuzungumza kanisani. Ni nafasi wanayopatiwa na wanaitumia kujipigia debe kwa sababu hiyo ndiyo kawaida ya wanasiasa wakisimama mbele ya watu. Hawabagui makanisa, mazishi ambako watu wanaomboleza au mikutano ya hadhara. Mwanasiasa akipatiwa nafasi ya kuhutubu popote pale, kazi yake huwa ni kujipigia debe tu,” asema mdadisi wa siasa James Kisilu.

Anasema kuwa marufuku ya siasa kanisani itatekelezwa kikamilifu iwapo kutakuwa na muafaka kati ya viongozi wote wa makanisa.

“ACK, Kanisa Katoliki, SDA na PCEA yanaweza kutekeleza marufuku hiyo kwa kuwa yako na mfumo wa usimamizi, lakini inaweza kuwa vigumu kwa makanisa la kipentekote ambayo hayana mfumo thabiti wa usimamizi. Mengi yanamilikiwa na watu binafsi na ndio wamekuwa wakialika wanasiasa kwa michango,” asema Kisilu.

Wachanganuzi wa siasa wanasema kuwa sio mara ya kwanza makanisa kupiga marufuku siasa kanisani na inasubiriwa kuona watakavyotekeleza marufuku ya hivi punde.

Askofu Mkuu Sapit ameonya kuwa atawachukulia hatua viongozi wa kanisa la ACK watakaoruhusu wanasiasa kuzungumza katika makanisa yao.

Vile vile, maaskofu wa Kanisa Katoliki nchini walikutana wiki hii kujadili suala hilo miongoni mwa mengine yanayohusiana na uchaguzi mkuu wa mwaka ujao. Kulingana na Ochuka, marufuku ya siasa kanisani inafaa kupanuliwa hadi kwa mazishi.

“Tatizo ni kuwa kuna maeneo ambayo baadhi ya viongozi waanabudiwa hivi kwamba wasipopatiwa nafasi ya kuzungumza ni viongozi wa kidini wanaolaumiwa,’ asema Ochuka.

Mombasa Olympic Ladies FC yasajili mastaa 10 kupania kurudi Ligi Kuu ya Soka ya Wanawake

NA ABDULRAHMAN SHERIFF

TIMU ya Mombasa Olympic Ladies FC inajiandaa kuhakikisha inapanda ngazi hadi Ligi Kuu ya Kenya ya Soka ya Wanawake na kuimarisha kikosi chake kufanikisha nia hiyo, imesajili wachezaji wapya 10.

Kocha wa timu hiyo, Joseph Oyoo amesema wamesajili chipukizi hao 10 kuimarisha kikosi ili waweze kushinda taji la Ligi ya Kitaifa ya Daraja ya Kwanza msimu huu. Mombasa Olympic inataka kurudi ligi kuu baada ya kuwa nje kwa misimu minne iliyopita.

“Tumeshakaa ligi ya kitaifa kwa kipindi cha kutosha na sasa tunajitayarisha kurudi ligi kuu ambapo wachezaji wetu wataonekana na wakuu wa benchi la ufundi wa timu ya taifa ya Harambee Starlets na maskauti klabu kubwa za hapa nchini na ng’ambo,” akasema Oyoo.

Wachezaji hao wapya ni Fatma Florence kutoka Voi, Grace Willy (Mikindani), Faithcuster Nyamai (Kitui Starlets), Alice Syambua (Mshale, Kitui), Vivian Adhiambo (St Alfred, Homa Bay), Lilian Mvurya (St John’s Kaloleni), Dorcus Mwaka (Kwale Girls), Happy Muta (St John’s) na Hadija Kiidi (Laikipia).

Oyoo ameambia Taifa Leo Dijitali kuwa wamewapa ruhusa wachezaji kadhaa kujiunga na timu za ligi kuu ili wapate maslahi yao ya kuinua vipaji vyao pamoja na kujisaidia kimaisha wao wenyewe na familia zao.

Wachezaji wa Mombasa Olympic Ladies FC wakifanya mazoezi katika uwanja wa Ziwani Lasco kujitayarisha kwa mechi zao za Ligi ya Kitaifa ya Daraja ya Kwanza. PiCHA/ABDULRAHMAN SHERIFF

“Hatuwezi kuwazuia wachezaji wanaotaka kuihama timu bora sababu iwe ya kuendeleza vipawa vya uchezaji wao na maslahi ya maisha yao,” akasema mkufunzi huyo aliyekataa kutaja wale waliohama hadi watakapokamilisha mipango yote ya uhamisho wao.

Lakini tetesi kutoka klabu hiyo zilifahamisha Mwanaspoti kuwa wengi wa wachezaji hao wamesajiliwa na klabu ya Ligi Kuu ya Kenya ya Soka la Wanawake Zetech Sparks ambayo imepania kuhakikisha wanabeba ushindi wa ligi hiyo msimu ujao.

Inaaminika wachezaji wa Mombasa Olympic waliosajiliwa na Zetech Sparks ni Milka Omondi, Cameron, Twaiba Mohamed and Monalisa Anyango hali Melly Anyango amesajiliwa na klabu inayoshiriki Ligi ya Taifa Daraja la Kwanza ya Soccer Sisters FC baada ya kupata ofa nzuri.

Mnamo miaka kadhaa iliyopita, Mombasa Olympic ilitoa wachezaji wazuri ambao kati yao hivi sasa wanachezea klabu za ligi kuu wakiwemo straika wa timu ya taifa ya Harambee Starlets,  Mwanahalima Adam na Nuru Mustafa ambao wamesajiliwa na Thika Queens FC.

Wachezaji kadhaa waliobakia katika kikosi cha msimu uliopita ni Selina Kahinmdi, Hawa Mwakudu, Fatuma Mpole, Mishi Mbaro, Grace Wekesa, Sharifa Salim, Diana Akinyi, Mercy Sewe, Rael Atieno, Involata Mukosh, Vivian Okinda, Pecky Cynthia, Monica Changawa, Treda Khamete, Jane Ngege, Shantel Muhonja and Hajra Omar.

Dzeko afunga mabao mawili na kusaidia Inter Milan kupepeta Bologna katika Serie A

Na MASHIRIKA

EDIN Dzeko alifunga mabao mawili na kusaidia waajiri wake Inter Milan kupepeta Bologna 6-1 katika Ligi Kuu ya Italia (Serie A).

Lautaro Martinez aliwaweka Inter kifua mbele mwanzoni mwa kipindi cha kwanza kupitia krosi ya Denzel Dumfries kabla ya Milan Skriniar kufunga goli la pili baada ya kuandaliwa pasi na Federico Dimarco.

Nicolo Barella na Matias Vecino walifunga mabao mengine ya Inter kabla ya dakika 60 za mchezo.Dzeko alipachika wavuni mabao mawili ya haraka katika dakika za 62 na 68 kabla ya Arthur Theate kuwafutia Bologna machozi mwishoni mwa kipindi cha pili.

Mbali na kocha Antonio Conte aliyewashindia ubingwa wa Serie A muhula jana, Inter waliagana na wachezaji kadhaa wa haiba kubwa, akiwemo Romelu Lukaku, kutokana na hali ngumu ya kifedha.

Ingawa hivyo, mabingwa hao watetezi hawajapoteza mchuano wowote wa Serie A chini ya mkufunzi mpya Simone Inzaghi.Kufikia sasa, kikosi hicho kinajivunia mabao 16 kutokana na mechi nne za ufunguzi wa Serie A, hii ikiwa rekodi nzuri zaidi kwa Inter tangu 1960-61.

Bayern Munich waponda Bochum na kufikisha mabao 20 kutokana na mechi tano za Bundesliga

Na MASHIRIKA

BAYERN Munich waliponda limbukeni VfL Bochum 7-0 katika Ligi Kuu ya Ujerumani (Bundesliga) mnamo Jumamosi.

Joshua Kimmich alifungia Bayern mabao mawili baada ya kiungo mvamizi Leroy Sane kufungua karamu ya magoli kupitia mpira wa ikabu.Serge Gnabry, Robert Lewandowski na Eric Maxim Choupo-Moting walikuwa wafungaji wa mabao mengine ya Bayern baada ya Vasilis Lampropoulos wa Bochum kujifunga.

Bayern walisakata mechi hiyo wakiwa wamevalia jezi za rangi ya kijani kibichi iliyokolea ambayo ni yao ya nne muhula huu.Bayern walikuwa wamejipa uhakika wa kuibuka washindi wa mechi hiyo kufikia mwisho wa kipindi cha kwanza baada ya Lampropoulos kujifunga na kufanya mambo kuwa 4-0 ugani Allianz Arena.

Ushindi huo wa Bayern sasa unafanya mabao yao kufikia 20 kutokana na mechi tano pekee za ufunguzi wa msimu huu.

Aliyekuwa kinara wa KEMRI Dkt Davy Koech achapwa faini ya Sh19.6m

Na RICHARD MUNGUTI

ALIYEKUWA mkurugenzi wa taasisi ya kitaifa ya utafiti wa madawa (Kemri) Dkt Davy Koech ametozwa faini ya Sh19.6milioni ama atumikie kifungo cha miaka sita gerezani baada ya kupatikana na hatia ya wizi wa pesa zilizotengewa utafiti wa Malaria eneo la Nyanza miaka 15 iliyopita.

Dkt Koech, ambaye wakati wa usimamizi wake Kemri ilitengeneza dawa ya kutibu ugonjwa wa ukimwi almaarufu Kemron alipona kifungo cha jela kwa sababu ya umri mkubwa.

Mahakama ilisema haitamwamuru atumikie kifungo cha jela ila itatumia kifungu nambari 336 za sheria kumruhusu alipe faini hiyo kwa awamu mbili tu.Baada ya kupatikana na hatia ,Dkt Koech aliomba akubaliwe kulipa faini hiyo kwa awamu tano lakini mahakama ikamwamuru ailipe kwa awamu mbili za Sh9.8milioni kila moja.

Akijitetea, Dkt Koech aliomba mahakama imwonee huruma kwa vile ni Mzee aliye na umri wa miaka 70 na akisukumwa jela ataathirika mno kiafya kwa sababu ya udhaifu wa mwili.“Naomba mahakama itilie maanani nyakati tunazoishi za ugonjwa Covid-19.

Maradhi haya yameathiri hali ya uchumi na pia afya ya kila mmoja na haswa Wazee walio na umri wa miaka 60 na zaidi. Naomba mahakama iniwie radhi na kuamuru nilipe faini hii kwa awamu tano,” Dkt Koech alimweleza hakimu akijitetea.

Aliongeza kusema , “Naomba mahakama pia izingatie nilirudisha pesa hizo pamoja na riba. Sikufaidika hata! Pia nilitimuliwa kazini kufuatia kashfa hii ya 2006. Siko kazini nategemea wahisani.”

Lakini kiongozi wa mashtaka Bi Hellen Mutellah alipinga ombi la mshtakiwa akubaliwe kulipa faini hiyo kwa awamu.“Kulingana  na sheria za kupambana ufisadi na hujuma za kiuchumi mshtakiwa anatakiwa kulipa faini ya Sh7.2milioni,”alisema Bi Mutellah.

Hakimu mwandamizi mahakama ya kuamua kesi za ufisadi Victor Wakumile alimwamuru Dkt Koech alipe faini kwa vipindi viwili vya Sh9.8milioni kila moja.

Kuanzia Oktoba 15 2021 Dkt Koech atalipa awamu ya kwanza na ya pili atailipa Novemba 15, 2021.Bw Wakumile alimtahadharishsa mtafiti huyo kuwa atasukumwa jela kutumikia kifungo cha miaka sita endapo atakaidi kulipa faini hiyo.

Bw Wakumile alisema mshtakiwa amepunguziwa makali ya adhabu hiyo kwa vile pesa alizokuwa ameiba alirudishia serikali pamoja na faida.“Hakuna mtu alifaidi na pesa hizo kwa vile mshtakiwa alizirudisha pamoja na faida, ”alisema Bw Wakumile.

Mshtakiwa aliruhusiwa kwenda nyumbani na kuagizwa afike kortini Oktoba 15 kulipa awamu ya kwanza.Mshtakiwa ataendelea kufaidika na dhamana aliyokuwa amelipa awali.

Watengenezaji mvinyo washtakiwa kukwepa kulipa ushuru wa Sh53Milioni

Na RICHARD MUNGUTI

WATENGENEZAJI wawili wa pombe kali  wameshtakiwa kwa kupatikana na Ethanol yenye thamani ya Sh53milioni.

Ethanol hii inayotumika  kutengeneza pombe kali haikuwa imelipiwa ushuru.Mabw Martin Ng’ang’a na Julius Njoroge Mburu walikanusha shtaka hilo waliposhtakiwa mbele ya hakimu mkuu mahakama ya Milimani Bw Francis Andayi.

Mahakama ilifahamishwa na kiongozi wa mashtaka Bi Angela FuchakaMnamo Septemba 7, 2021 katika  kiwanda cha Viken Thirty Industrial Park kilichoko eneo la Ruai Nairobi wawili hao walikutwa wanahifadhi Ethanol lita 153,580.50.

Ethanol hii ilikuwa imehifadhiwa ndani ya mapipa 618 250.Maafisa wa polisi na wale kutoka idara ya ushuru (KRA) walikamata ethanol hiyo yenye thamani ya Sh 53,737,580.

Washtakiwa hao kupitia wakili wao waliomba mahakama iwaachilie kwa dhamana wakisema makazi yao yanajulikana na hawawezi toroka.Bi Fuchaka hakupinga washtakiwa wakiwachiliwa kwa dhamana.

“Nimetilia maanani ombi la washtakiwa kuachiliwa kwa dhamana na kwamba upande wa mashtaka haupingi dhamana,”alisema Bw Andayi.Kila mmoja wao alipewa dhamana ya Sh 500,000 pesa tasilimu.

Kesi ya ughushi wa vyeti vya elimu dhidi ya mbunge Oscar Sudi kusikizwa upesi

Na RICHARD MUNGUTI

KESI ya ughushi wa vyeti vya mitihani dhidi ya Mbunge wa Kapsaret Oscar Sudi itasikizwa bila kuahirishwa hadi ikamilishwe.

Alipofika mbele ya hakimu mkuu Bw Felix Kombo wakati wa kusikizwa kwa kesi hiyo Ijumaa , Bw Sudi alielezwa agizo la Jaji Mkuu Martha Koome ni kesi zote zilizokwama kortini kwa miaka minne sasa zisikizwe kwanza na kukamilishwa.

Katika mwongozo uliotolewa Jaji Koome, mahakimu wote kote nchini wameagizwa wasikize na kuamua kwa upesi kesi zote zilizowasilishwa mahakamani miaka minne iliyopita.

Katika mwongozo aliotoa wiki iliyopita Jaji Koome alisema mrundiko wa kesi mahakamani umekuwa kero kubwa.

“Jaji Koome ametuagiza tusikize na kuamua kwa upesi kesi zote zilizowasilishwa korti miaka minne iliyopita kwa lengo la kupunguza mrundiko wa kesi mahakamani,” hakimu mkuu Bw Felix Kombo alisema alipotenga Oktoba 26, 2021 siku ya kusikizwa kesi ya ughushi wa vyeti vya elimu dhidi ya Mbunge wa Kapseret Oscar Sudi.

Bw Kombo alimweleza Bw Sudi kuwa Jaji Koome ameagiza kila hakimu akamilishe kesi zote zilizo na umri wa miaka minne tangu ziwasilishwe kortini.Bw Kombo alisema yuko na jukumu la kukamilisha kesi zote zilizo na umri huo miongoni mwazo hiyo inayomkabili Bw Sudi.

Bw Sudi anayewakilishwa na wakili Thomas Ruto aliomba kesi iahirishwe kwa vile wakili wake alikuwa mgonjwa.Bw Kombo alikubalia ombi la Bw Sudi akisema, “ Bw Ruto amekuwa akihudhuria vikao vyote katika kesi hiyo inayomkabili Bw Sudi ambaye ni mwandani wa karibu wa Naibu wa Rais Dkt William Ruto.”

Hata hivyo Bw Kombo alimweleza Bw Sudi kesi inayomkabili itaendelea kwa siku tano mfululizo pasi kuahirishwa kuanzia Oktoba 26,27,28 na Novemba16 na 17 2021.Hakimu alimweleza Bw Sudi kwamba kesi itaendelea awe na wakili ama bila.

Bw Sudi anayehudumu kwa kipindi cha pili katika bunge la 12 amekanusha mashtaka  tisa ya kughushi vyeti vya masomo alivyokabidhi tume huru ya uchaguzi na mipaka IEBC ndipo aidhinishwe kuwania kiti hicho cha Ubunge uchaguzi mkuu wa 2013.

Ameshtakiwa kughushi cheti cha kidato cha nne KCSE mnamo Januari 31 2013 akidai ni halali kilichotolewa na baraza la mitihani nchini KNEC.Shtaka lingine lasema Bw Sudi alighushi cheti cha kuhitimu kutoka shule ya Upili ya Highway Nairobi.

Pia amekabiliwa na shtaka la kughushi cheti cha Diploma kutoka chuo cha usimamizi wa masuala ya biashara kutoka taasisi ya usimamizi ya KIM.Shtaka linasema alijitengenezea vyeti hivi mahala kusikojulikana nchini Kenya.

Mwanasiasa huyo pia ameshtakiwa kumkabidhi afisa wa tume ya kupambana na ufisadi nchini EACC Bw Derrick Kaisha vyeti hivyo vya KCSE na Diploma ya KIM katika hoteli ya Heron Court jijini Nairobi akidai vilikuwa halali.

Bw Sudi pia anakabiliwa na shtaka la kukaidi sheria za maadili kwa kumkabidhi Bw Bernard Mutali , afisa wa IEBC vyeti hivyo katika kaunti ya Uasin Gishu.Bw Sudi yuko nje kwa dhamana.Alikanusha mashtaka tisa dhidi yake.

 

Tamaa yapelekea hoteli ya kifahari kufungwa

Na RICHARD MUNGUTI

WAKURUGENZI watatu wa hoteli iliyo na thamani ya Sh1biliioni walieleza mahakama Ijumaa kwamba tamaa na uhasama baina ya wanahisa zilipelekea hoteli hiyo kufungwa miaka sita iliyopita.

Wakijitetea katika kesi ya wizi wa Sh48.8milioni dhidi yao Lucy Waithera Mwangi,Julius Kariuki Mwangi na John Irungu Githinji walieleza korti “ni tamaa ya wanahisa iliyowasukuma kortini.”

“Sisi hatukuiba pesa hizo miaka 15 iliyopita. Tulitumia pesa hizi kugharamia ujenzi wa mifereji ya kuondoa uchafu, ujenzi wa maduka katika uwanja wa Fig Tree Hotel na ununuzi wa vifaa vya matumizi  kama vile vitanda , magodoro, shuka, vyakula na vyombo vya kupikia na kupakulia wageni vyakula, ”watatu hao walimweleza hakimu mkuu  Francis Andayi.

Bi Lucy Waithera aliyekuwa wa kwanza kujitetea alieleza mahakama  uhusiano wake na mlalamishi katika kesi hiyo aliyepia mkurugenzi wa Fig Tree Stephen Maina Kimang’a ulidorora kitambo.

“Bw Kimang’a amewasilisha kesi chungu nzima dhidi yetu katika idara ya kuamua masuala ya biashara, Mahakama za Kibera na Milimani,” alisema Waithera.Mkurugenzi huyo alieleza korti kesi hizo bado hazijaamuliwa.

Alisema  Bw Kimang’a ambaye yuko na hisa nyingi katika kampuni hiyo 625 amekuwa akiwasukuma wamuongezee mtaji wake wa hisa hadi asili mia 85.Mahakama ilifahamishwa Maina anawasukuma kwa vile baba yake marehemu Benson Kimang’a alikuwa na wake wawili na mke wa kwanza na watoto wake hawakugawiwa chochote  tangu baba yao aage.

“Kimang’a ameshtakiwa na nduguze wakambo wakitaka kupata sehemu yao ya urithi katika mali ya baba yao marehemu.Sasa anatusukuma tumuongeze hisa hadi 85 ndipo apate kitu cha kuwagawia,” Waithera, Kariuki na Irungu walimweleza hakimu.

Waithera anasema pesa wanazoshtakiwa waliiba  zilitumika kuboresha huduma katika hoteli hiyo.Alisema kati ya Sh48.8milioni zilizoidhinishwa na wanahisa 21 wa Fig Tree , Sh22.3milioni zilikabidhiwa  Maina na mahakama alipowasilisha kesi kupitia afisa anayechunguza kesi hiyo inayowakabili.

Waithera alisema pesa walizotumia ni  Sh26milioni na wako na rekodi ya kuonyesha jinsi zilitumika.Mahakama ilielezwa stakabadhi zote za matumizi zilifungiwa katika hoteli wakurugenzi hao walipotimuliwa kwa maagizo ya mahakama.

Waithera alisema “tulitoka tu na nguo tulizokuwa tumevaa. Maina akiandamana na polisi na wahuni walitufurusha kwa hoteli hiyo.”Mahakama iliombwa itembelee hoteli hiyo kujionea jinsi imezorota kufuatia kufungwa kwake 2015.

Bw Andayi atatoa uamuzi Septemba 21, 2021.

Tamaa yapelekea hoteli ya kifahari kufungwa

Na RICHARD MUNGUTI

WAKURUGENZI watatu wa hoteli iliyo na thamani ya Sh1bilioni walieleza mahakama Ijumaa kwamba tamaa na uhasama baina ya wanahisa zilipelekea hoteli hiyo kufungwa miaka sita iliyopita.

Wakijitetea katika kesi ya wizi wa Sh48.8milioni dhidi yao Lucy Waithera Mwangi,Julius Kariuki Mwangi na John Irungu Githinji walieleza korti “ni tamaa ya wanahisa iliyowasukuma kortini.”

“Sisi hatukuiba pesa hizo miaka 15 iliyopita. Tulitumia pesa hizi kugharamia ujenzi wa mifereji ya kuondoa uchafu, ujenzi wa maduka katika uwanja wa Fig Tree Hotel na ununuzi wa vifaa vya matumizi  kama vile vitanda , magodoro, shuka, vyakula na vyombo vya kupikia na kupakulia wageni vyakula, ”watatu hao walmweleza hakimu mkuu  Francis Andayi.

Bi Lucy Waithera aliyekuwa wa kwanza kujitetea alieleza mahakama  uhusiano wake na mlalamishi katika kesi hiyo aliyepia mkurugenzi wa Fig Tree Stephen Maina Kimang’a ulidorora kitambo.

“Bw Kimang’a amewasilisha kesi chungu nzima dhidi yetu katika idara ya kuamua masuala ya biashara, Mahakama za Kibera na Milimani,” alisema Waithera.Mkurugenzi huyo alieleza korti kesi hizo bado hazijaamuliwa.

Alisema  Bw Kimang’a ambaye yuko na hisa nyingi katika kampuni hiyo 625 amekuwa akiwasukuma wamuongezee mtaji wake wa hisa hadi asili mia 85.Mahakama ilifahamishwa Maina anawasukuma kwa vile baba yake marehemu Benson Kimang’a alikuwa na wake wawili na mke wa kwanza na watoto wake hawakugawiwa chochote  tangu baba yao aage.

“Kimang’a ameshtakiwa na nduguze wa kambo wakitaka kupata sehemu yao ya urithi katika mali ya baba yao marehemu.Sasa anatusukuma tumuongeze hisa hadi 85 ndipo apate kitu cha kuwagawia,” Waithera, Kariuki na Irungu walimweleza hakimu.

Waithera anasema pesa wanazoshtakiwa waliiba  zilitumika kuboresha huduma katika hoteli hiyo.Alisema kati ya Sh48.8milioni zilizoidhinishwa na wanahisa 21 wa Fig Tree , Sh22.3milioni zilikabidhiwa  Maina na mahakama alipowasilisha kesi kupitia afisa anayechunguza kesi hiyo inayowakabili.

Waithera alisema pesa walizotumia ni  Sh26milioni na wako na rekodi ya kuonyesha jinsi zilitumika.Mahakama ilielezwa stakabadhi zote za matumizi zilifungiwa katika hoteli wakurugenzi hao walipotimuliwa kwa maagizo ya mahakama.

Waithera alisema “tulitoka tu na nguo tulizokuwa tumevaa. Maina akiandamana na polisi na wahuni walitufurusha kwa hoteli hiyo.”Mahakama iliombwa itembelee hoteli hiyo kujionea jinsi imezorota kufuatia kufungwa kwake 2015.

Bw Andayi atatoa uamuzi Septemba 21, 2021.

Mwaniaji kiti cha ubunge na mkewe watozwa faini kwa kughushi stakabadhi

Na RICHARD MUNGUTI

MWANIAJI kiti cha ubunge Kimilili ametozwa faini ya Sh110,000 pamoja na mkewe kwa kughushi stakabadhi za umiliki wa kampuni.

Endapo Patrick Juma Kingoro na mkewe  Wilykster Ndanu Mwendwa hawatalipa faini hiyo watasukumwa jela miezi 22 kila mmoja.Walikiri mashtaka dhidi yao 11 ya kughushi stakabadhi za usajili wa kampuni ya Group Seven Security.

Wakijitetea washtakiwa hao walieleza mahakama wako tayari kurejesha kampuni hiyo kwa wenyewe.Ijapokuwa hakimu mkuu mahakama ya Milimani, Bi Martha Mutuku aliombwa awasukumie kifungo kikali washtakiwa hao walijitetea wakisema “wamiliki wa kampuni hiyo hawakupoteza chochote na tena wako tayari kuirejesha.”

Kiongozi wa mashtaka Bw Anderson Gikunda  alisema washtakiwa walighushi stakabadhi za kampuni hiyo 2017.Mahakama ilisema washtakiwa hao wameiondolea mahakama muda  wa kusikiza kesi hiyo.

Pia alisema mashahidi ambao wangeliitwa na upande wa mashtaka sasa hawatafika mahakamani.Walipewa siku 14 za kukata rufaa endapo hawakuridhika na adhabu.

Ruto ataka wabunge wasipoteze muda wakifufua BBI

Na Leonard Onyango

NAIBU wa Rais William Ruto amewataka wabunge kujadili masuala nyeti yanayoathiri Wakenya badala ya kujaribu kufufua Mswada wa Marekebisho ya Katiba, maarufu kama BBI, uliotupiliwa mbali na mahakama.

Dkt Ruto aliyekuwa akizungumza nyumbani kwake katika eneo la Sugoi, Kaunti ya Uasin Gishu, alipokutana na ujumbe kutoka Kaunti ya Bungoma, alisema wabunge wanaotaka kufufua BBI ili ‘kubuni nyadhifa zaidi kwa ajili ya wanasiasa wanapoteza wakati’.

Kulingana na Dkt Ruto, wabunge wanafaa kushughulikia kwa dharura mswada wa Hazina ya Bima ya Afya (NHIF) kuwezesha Wakenya wengi kunufaika na matibabu nafuu.

“Wabunge waache kupoteza wakati na fedha za Wakenya kujadili jinsi ya kubadili Katiba ili kuwatengenezea wanasiasa nyadhifa serikalini. Badala yake waangazie mambo yanayohusu mamilioni ya Wakenya,” akasema Dkt Ruto.

Naibu wa Rais alionekana kulenga mswada wa mbunge wa Ndaragwa Jeremiah Kioni unaolenga kubuni wadhifa wa waziri mkuu atakayekuwa na manaibu wawili.

 

Magavana wanuia kunyonya raia baada ya 2022

Na SILAS APOLLO

MAGAVANA ambao wamehudumu kwa vipindi viwili, kila mmoja, watapokea Sh11.1 milioni kama malipo ya kustaafu, ikiwa wabunge watapitisha mswada uliopendekezwa na madiwani.

Magavana hao pia watakuwa wakipokea pensheni ya Sh739,200 kila mwezi ikiwa mswada huo utapitishwa.

Mswada huo umependekezwa na Baraza la Maspika wa Kaunti (CAF), ambalo huwajumuisha maspika wa kaunti zote 47 nchini.

Lengo lake ni kuhakikisha magavana, manaibu wao, maspika wa mabunge ya kaunti na madiwani wanapata donge nono watakapoondoka mamlakani.

Mapendekezo hayo yatajumuishwa kwenye Mfumo wa Malipo ya Uzeeni ya Maafisa wa Serikali za Kaunti.

Kwenye mapendekezo hayo, gavana aliyehudumu kwa mihula miwili atapokea kitita kitakachohesabiwa kama kiwango cha mshahara wake kwa mwaka mmoja.

Hata hivyo, kiwango hicho ni cha juu ikilinganishwa na kile kilichopendekezwa na mashirika ya serikali kama vile Tume ya Mishahara na Marupurupu (SRC).

Magavana pia watakuwa wakipokea malipo maalum kila mwezi, yanayolingana na asilimia 80 ya mshahara wao wa mwisho walipokuwa uongozini.

Watalipwa fedha hizo maisha yao yote baada ya kuondoka afisini.Ikiwa gavana atafariki baada ya kuondoka uongozini, mswada huo unapendekeza malipo hayo kupewa mkewe au wanawe katika maisha yao yote.

Naibu gavana aliyestaafu atalipwa kitita kinacholingana na jumla ya mshahara wake kwa mwaka mmoja. Vilevile, atakuwa akipokea malipo ya kila mwezi yanayolingana na asilimia 60 ya mshahara aliokuwa akipokea.

Kiwango hicho ni sawa na fedha ambazo maspika wa mabunge ya kaunti watakuwa wakipokea. Kulingana na takwimu za sasa, gavana huwa anapokea Sh924,000 kama mshahara kila mwezi.

Hilo linamaanisha atapokea Sh11.1 milioni, kwani ndizo zinazolingana na jumla ya mshahara wao kwa mwaka mmoja.

Manaibu wao watapokea Sh7.4 milioni kila mmoja na Sh373, 750 kila mwezi. Maspika watapokea Sh3.1 milioni na Sh155, 925 kama pensheni kila mwezi.

Kwa sasa, maspika hao hulipwa mshahara wa Sh259, 857 kila mwezi. Madiwani nao watapokea Sh1.7 milioni. Kwa sasa, madiwani huwa wanalipwa Sh144, 375 kila mwezi.

Korti sasa kuamua hatima ya kesi kuhusu CBC

RICHARD MUNGUTI na GEORGE MUNENE

MFUMO wa Elimu na Umilisi (CBC) umepata pigo baada ya mzazi kupitia Chama cha Mawakili nchini (LSK) kwenda kortini akitaka utekelezaji wake usitishwe.

Wakiongozwa na kiongozi wa LSK Nelson Havi, mawakili hao wanaomba mahakama ifutilie mbali CBC na kuagiza kurejelewa kwa mfumo wa zamani wa 8-4-4.

Katika kesi hiyo, Bw Havi anasema mfumo wa CBC haufai na umekuwa mzigo mkubwa kwa wanafunzi na wazazi.

Bw Havi anaomba Jaji Mkuu ateue jopo la majaji wasiopungua watano kushughulikia kesi ya kupinga CBC. Walalamishi wanasema mfumo wa CBC hautawafaidi watoto kamwe kinyume na vile unapigiwa upatu na kuchangamkiwa na Waziri wa Elimu Prof George Magoha pamoja na washikadau wengine.

Bw Havi amesema mfumo wa CBC unawakandamiza wanafunzi anaodai wanabebeshwa mzigo mzito kuliko ufahamu wao na uwezo wa akili zao kuung’amua.

Kupitia wakili wake, Bi Esther Awuor Adero Ang’awa, anaomba mfumo huo usitishwe kutekelezwa mara moja kote nchini hadi kesi aliyowasilisha isikizwe na kuamuliwa.

“Kesi hii inajadili maslahi ya wanafunzi , wazazi na walimu na inateka hisia za wote nchini,” asema Bw Havi katika kesi iliyo na kurasa 162. Wakili huyo ameomba mahakama iratibishe kesi kuwa ya dharura kisha itengewe siku ya hivi karibuni kusikizwa na kuamuliwa.

Bw Havi anaomba agizo litolewe kuzima serikali ikiendelea kutekeleza mfumo huu wa CBC ulioanza kutekelezwa 2019 baada ya kuchukua nafasi ya uliokuwepo wa 8-4-4.

Katika kesi hiyo, amemshtaki Waziri wa Elimu, Taasisi ya Kuunda Mtaala (KICD), Baraza la Mitihani (Knec), Chama cha Walimu (Knut), Bunge la Kitaifa na Waziri wa Usalama Dkt Fred Matiang’i.

Wakili huyo alisema vitendo vya washtakiwa katika utekelezaji wa CBC vinakaidi haki za watoto. “Maisha ya wanafunzi yanakumbwa na hali ya suintofahamu na kizungumkuti kutokana na mfumo huu unaolemea wanafunzi,” akasema Bw Havi.

Pia anaomba mfumo wa CBC usitishwe mara moja kwa vile walimu hawajaandaliwa inavyotakiwa kuutekeleza. Mawakili hao walienda kortini huku Prof Magoha akisisitiza kuwa mfumo wa CBC hautasitishwa.

Akizungumza jana katika hafla ya mahafali katika Chuo Kikuu cha Embu, Prof Magoha aliwataka wanasiasa kukoma kutatiza utekelezaji wa CBC ambao sasa umefika Gredi 5.

“Serikali ya Kenya ikiwa chini ya uongozi wa Rais Uhuru Kenyatta katika maarifa yake, iliamua kuanzisha CBC kwa manufaa ya watoto wetu. Lazima kila mmoja atii mfumo huo wa elimu,” akasema Prof Magoha.

Waziri huyo aliwalaumu wanasiasa kujaribu kuondoa CBC huku akisema kuwa utafiti kamili ulifanywa kuhusu mfumo huo wa elimu.

“Kwa nini mtu ambaye amesoma na ana maarifa anadai kuwa CBC haikupitishwa bungeni? Hati kuhusiana na CBC zilikaa kwa muda wa miezi sita kabla ya kuidhinishwa,” akaongeza Prof Magoha.

Alionya wanasiasa wakome kuingilia CBC akisema wanahatarisha maisha ya watoto zaidi ya 5 milioni.“Watoto si wa vyama vyovyote vya kisiasa na wanapaswa kuachwa ili wasome.

Serikali imechukua elimu kwa uzito na ndio sababu imetoa mafunzo ya CBC kwa zaidi ya walimu 228,000 na hata kuwekeza idadi kubwa ya pesa kwenye mfumo huo wa CBC,” akasema Prof Magoha.

Bodaboda kutoka Kenya wafurika Uganda kwa mafuta

Brian Ojamaa na Titus Ominde

WAENDESHAJI bodaboda na wahudumu wa matatu katika Kaunti ya Busia wamegeukia kununua mafuta kwa bei nafuu Uganda baada ya serikali kuongeza bei ya bidhaa hiyo nchini.

Wamekosoa vikali hatua hiyo wakisema imejiri wakati wanajaribu kupata afueni kutokana na athari za Covid-19.Wahudumu hao wanaoendesha shughuli zao kwenye mpaka wa Busia na Malaba, walikimbilia kupata afueni katika taifa hilo jirani kufuatia tangazo la Mamlaka ya Kawi na Petroli (EPRA) la kupandisha bei ya mafuta.

“Tunapata hasara kwa sababu wateja wetu wanaamua kutembea ili kuepuka kulipia zaidi ya wanavyoweza kumudu,” akasema Bw David Oguna.

Wakati huo huo, mwinjilisti na mwimbaji anayepania kuwania kiti cha urais mwaka wa 2022, Reuben Kigame amewakosoa wabunge kutokana na mfumuko wa bei ya mafuta cnhini.

Akizungumza mjini Eldoret, Bw Kigame alisema hatua ya wabunge kuunga mkono sheria ya kuongeza ushuru wa bidhaa muhimu ndiyo chanzo cha ongezeko hilo la bei.

 

Kanuni mpya kwa walimu wa nyanjani

Na FAITH NYAMAI

TUME ya Kuwaajiri Walimu (TSC) imetoa masharti ya ajira kwa nyadhifa 1,995 za walimu walio kwenye mpango wa mafunzo ya nyanjani.

Aidha, imetangaza kuongeza muda wa mwaka mmoja zaidi kwenye kandarasi za walimu wanaoshiriki ufundishaji wa aina hiyo kwa sasa.

Mkurugenzi wa TSC anayesimamia wafanyakazi, Rita Wahome, kupitia notisi iliyotumiwa wakurugenzi wote wa kimaeneo, alisema nyadhifa zilizotangazwa ni sehemu ya walimu 6,000 wanaotarajiwa kutoa huduma zao kwa shule kuanzia Januari hadi Desemba 2022.

“Nyadhifa 4,005 zilizosalia zitajazwa na walimu wa nyanjani wanaohudumu kwa sasa waliosajiliwa 2021 na ambao hawakujumuishwa kwenye nyadhifa za ajira ya kudumu zilizotangazwa awali. Maelezo zaidi kuhusu nyadhifa hizo yamo kwenye tovuti ya TSC,” alisema.

Bi Wahome alieleza kwamba katika nyadhifa zilizotangazwa majuzi, masharti ya ajira yamebadilishwa huku yale yanayohusu walimu walemavu yakiwa kwenye sehemu tofauti.

Wakurugenzi wa kimaeneo watahitajika kuunda orodha ya bajeti ya 2021/22 kutokana na orodha itakayotolewa kwenye mfumo huo baada ya kuthibitisha stakabadhi.

TSC ilitangaza jumla ya nyadhifa 1,038 za walimu wa nyanjani kwa shule za msingi na 957 kwa shule za sekondari. Ili kuhakikisha uwazi, Bi Wahome alisema kuwa watahiniwa wote ni sharti watoke kwenye orodha iliyopo kwenye mfumo huo.

Orodha hiyo pia ni sharti itolewe kwa raia wanapoiagizia kwa njia ambayo haitahatarisha mchakato wa usajili.Ili kujisajili, watahiniwa ni sharti wawe na matokeo asilia ya mtihani, majina yao pia ni sharti yawe kwenye orodha ya wanaofuzu na ni lazima wawe na stakabadhi zote husika asilia.

Katika maeneo ambapo hakuna usalama, Bi Wahome alisema wakurugenzi wa TSC katika kaunti watahitajika kushirikiana na makamishna wa kaunti ili kutoa ulinzi wakati wa mahojiano.

“Kumekuwa na matukio ya walimu walioalikwa kufukuzwa kutoka kwenye vituo vya mahojiano na shughuli za usajili kutatizwa,” alisema.

Mkurugenzi huyo wa TSC alisema kuwa kinyume na awali, hakuna mtu atakayeruhusiwa kutia saini mkataba wa maafikiano au kupewa barua ya kumruhusu kuhudumu kama mwalimu wa nyanjani kabla ya kuthibitishwa ikiwa anafaa.

Wanaotaka kujisajili wanatakiwa kufanya hivyo kufikia Septemba 27 huku wasimamizi wa kimaeneo wakihitajika kutuma orodha ya wasajiliwa iliyotolewa kwenye mfumo, katika makao makuu ya TSC kufikia Jumatatu Oktoba 18.

DOUGLAS MUTUA: Rais Suluhu hasuluhishi, anavuruga

Na DOUGLAS MUTUA

HIVI Rais Samia Suluhu Hassan wa Tanzania anasuluhisha mambo au anayavuruga kwa raha zake?

Watanzania wanapumua kwa njia huru au bado wamebanwa kama ilivyokuwa enzi ya mtangulizi wa Bi Suluhu, marehemu dikteta John Pombe Magufuli?

Nimesalitika kujiuliza maswali haya hadharani kwa kuwa Rais huyo amedai kuitetea demokrasia ilhali amewafunga jela wapinzani na kuzuia magazeti kuchapishwa.

Hizo si ishara tu za kutokuwapo kwa demokrasia bali ithibati tosha kwamba demokrasia kamwe haipo! Ni sharti tuambizane ukweli hata tukisalitika kwa mama kiasi gani.

Nchi ya Tanzania ni kubwa kumziki mtu yeyote yule, hivyo yote tuliyomtamkia kweupe marehemu Magufuli alipojiona Mungu tutayakariri kwa marudio ili naye Suluhu ayasikie.

Demokrasia, ambayo hakika ni uhuru wa kimsingi wa binadamu, si hisani ambayo wananchi hupewa na viongozi wao wakionyesha tabia njema, la hasha!

Ni stahiki ya mtundu na mtiivu; mnyonge na mwenye maguvu hata ikiwa hawapendi viongozi wake.

Hahitaji kupendwa nao pia ila wana jukumu la kumhakikishia demokrasia. Wao si uhusiano wa kimapenzi bali uhalisia wa maisha yenye mustakabali angavu.

Watanzania wote – wawe wa Chama cha Mapinduzi (CCM); Chama cha Demokrasia na Maendeleo (Chadema); Alliance for Change and Transparency (ACT) Wazalendo na vinginevyo – wana haki ya kutendewa usawa.

Rais Suluhu alinishtua sana pale serikali yake ilipomkamata na kumzuia kinara wa Chadema, Bw Freeman Mbowe, na viongozi wengine wa Upiunzani mnamo Julai.

Kosa lao? Ati kujiandaa kufanya kikao cha kujadili na kuishinikiza serikali ikubali Tanzania ipate katiba mpya. Walichotwa wote hata kabla ya kikao kuanza!

Bw Mbowe alifululizwa mpaka mahakamani akafunguliwa mashtaka mabaya sana ya kufadhili ugaidi na kula njama.

Ni mtindo wa kileo kwa serikali dhalimu kumsingizia mtu makosa ya ufisadi ili kumpaka tope kimataifa, nchi za nje zimkimbie kama anayenuka, asitue popote pale.

Lakini Tanzania inapaswa kujua Bw Mbowe anasifika kimataifa, hawi wa kiwango hicho hata! Kujaribu kubana usemi wake ni kuupa kipaza-sauti hasa, kumvumisha bila kujua.

Hebu tafakari Raila Odinga akifunguliwa mashtaka ya kubambikiziwa kama hayo uniambie Kenya itakuwaje. Hofu kote-kote, sikwambii wawekezaji wataiambaa kama jini.

Hata baadhi yetu tusioziamini siasa zake za ubinafsi, ujanja na vitendawili bandia tutamwagika barabarani kuishinikiza serikali imwachilie huru mara moja!

Unatambua demokrasia imekomaa si haba pale watu wasiokupenda wanapojitoa mhanga kutetea haki yako ya kusema mambo ambayo masikioni mwao yanaudhi ajabu.

Rais Suluhu anapaswa kukomaa kiasi hicho, apinge vikali jaribio la wahafidhina wa chama chake, CCM, kumshawishi amwogope Bw Mbowe na Upinzani kwa jumla.

Vigogo wa siasa kama vile Bw Mbowe, wakili machachari na jasiri Tundu Lissu na wengineo ni watu wa kuitwa faraghani wampe maoni yao kuhusu utawala kwa jumla.

Hata hivyo, inaonekana wanyonge wa CCM wamefaulu kumkumbusha Rais Suluhu kuwa ni mwanamke, wakamsadikisha kuwasikiza wapinzani ni kuhatarisha urais wake.

Na ameingia woga kiasi kwamba hata magazeti ya CCM yenyewe ameanza kuyafungia kuchapishwa!

Uliza gazeti la Uhuru, linalomilikiwa na CCM, lilipigwa kumbo kiasi gani liliporipoti kuwa huenda Bi Suluhu asiwanie urais ifikapo 2025. Ana hofu kupindukia; anang’ata hapulizi!

Liulize lile la Raia Mwema yaliyolipata lilipomhusisha na CCM gaidi aliyewaua watu wanne jijini Dar es Salaam mwezi jana.

Bi Suluhu anapaswa kuelewa kuwa woga wa aina hii husababisha udikteta, haumpi mtu umaarufu wa kuchaguliwa bali humpa sifa za nduli mnyanyasaji wa kutemwa.

Watanzania nao, ikiwa Bi Suluhu atawanyima haki za msingi ili achaguliwe tena, wanapaswa kumnyima kura kwa fujo na kumsomba mbali pamoja na CCM yake.

mutua_muema@yahoo.com

Vita vya simba Kenya na Cameroon wakianza dimba la AfroBasket

Na GEOFFREY ANENE

Kenya Lionesses inatarajiwa kuwa na kibarua kigumu itakapojibwaga uwanjani kwa mechi yake ya ufunguzi ya Kombe la Afrika la mpira wa vikapu la kinadada dhidi ya Cameroon Lionesses jijini Yaounde, Jumamosi.

Vipusa wa kocha George Mayienga wanatarajiwa kufahamu matokeo yao ya virusi vya corona baadaye Septemba 17 kabla ya kuanza mazoezi ya mashindano hayo ya mataifa 12.

Mabingwa wa Zoni ya Tano ya Afrika, Kenya, walilemewa na Cameroon 61-39 mwaka 2013 nchini Msumbiji na kupoteza 59-55 mwaka 2007 nchini Senegal katika mechi mbili zilizopita kwenye kundi.

Mara ya mwisho Kenya ilipiga Cameroon ilikuwa mwaka 1997 kwa alama 81-68 jijini Nairobi. Mayienga atategemea Mkenya-Mwamerika Victoria Reynolds kuongoza mawindo ya kulipiza kisasi kwenye mchuano huo wa Kundi A.

Mkameruni Ramses Lonlack ndiye mwiba. Kenya itachuana na Cape Verde hapo Septemba 19. Washindi wa kundi hili pamoja na makundi yale mengine matatu wataingia robo-fainali moja kwa moja.

Timu nyingine nchini Cameroon ni Nigeria (mabingwa watetezi), Angola na Msumbiji (Kundi B), Senegal, Misri na Guinea (Kundi C) na Mali, Ivory Coast na Tunisia (Kundi D).

 

Shujaa yaendea Uhispania kulipiza kisasi raga ya Vancouver 7s

Na GEOFFREY ANENE

Kenya italenga kulipiza kisasi dhidi ya Uhispania kuweka hai matumaini ya kuingia robo-fainali ya duru ya ufunguzi ya Raga za Dunia za wachezaji sana kila upande jijini Vancouver nchini Canada mnamo Septemba 18.

Timu ya Shujaa imefanyiwa mabadiliko makubwa kikosi kilichopoteza 17-14 dhidi ya Uhispania mara ya mwisho zilikutana Vancouver mwaka 2020.

Mfungaji bora wa miguso ya Kenya, Vincent Onyala na mshikilizi wa zamani wa rekodi ya kufunga miguso mingi kwenye raga hizo Collins Injera pamoja na aliyekuwa nahodha Andrew Amonde ni baadhi ya wachezaji wazoefu watashabikia timu hiyo kwenye runinga.

Amonde alistaafu baada ya Olimpiki 2020. Injera na Onyala hawakufaulu kuingia kikosi cha mwisho cha kocha Innocent “Namcos” Simiyu kitakachokuwa na nahodha mpya Nelson Oyoo.

Kenya pia italimana na Mexico baadaye leo kabla ya kukamilisha mechi za Kundi A dhidi ya miamba Afrika Kusini mapema kesho ambayo pia ni siku ya mwisho ya Vancouver 7s. Jeffrey Oluoch, Alvin Otieno, Billy Odhiambo na Daniel Taabu ni wachezaji pekee kikosini waliokuwa Vancouver mwezi Machi mwaka 2020.

Kikosi cha Shujaa: Nelson Oyoo (Nakuru, nahodha), Jeffrey Oluoch (Homeboyz, nahodha msaidizi), Alvin Otieno (Homeboyz), Timothy Mmasi (MMUST), Herman Humwa (Kenya Harlequin), Harold Anduvati (Menengai Oilers), Willy Ambaka (Narvskaya Zastava, Urusi), Daniel Taabu (Mwamba), Mark Kwemoi (Menengai Oilers), Levi Amunga (KCB), Billy Odhiambo (Mwamba), Derrick Keyoga (Menengai Oilers), Alvin Marube (Impala Saracens).

Babake Ake wa Man-City afariki dunia saa chache baada ya beki huyo kufunga bao la kwanza la UEFA

Na MASHIRIKA

BEKI Nathan Ake wa Manchester City amefichua kwamba babake mzazi aliaga dunia dakika chache baada ya yeye kufunga bao lake la kwanza la Klabu Bingwa Ulaya (UEFA).

Ake, 26, aliwafungulia Man-City ukurasa wa mabao katika dakika ya 16 katika ushindi wa 6-3 uliosajiliwa na miamba hao wa soka ya Uingereza dhidi ya RB Leipzig ugani Etihad.

Kupitia ujumbe alioupakia kwenye mtandao wa kijamii, Ake alisema babake mzazi, Moise, alifariki pindi alipotikisa nyavu za Leipzig.“Najua mara zote uko nami. Utakuwa moyoni mwangu daima na bao hili nililolifunga ni kwa ajili yako,” akaandika kwenye Instagram.

Ake aliyeanza kucheza soka ya kulipwa akiwa Chelsea, amewajibikia Man-City mara 16 tangu atue ugani Etihad kutoka Bournemouth kwa Sh5.6 bilioni mnamo 2020. Kufikia sasa, anajivunia kuchezea timu ya taifa ya Uholanzi mara 22 tangu awajibishwe kwa mara ya kwanza mnamo 2017.

Mashabiki watiwa nguvuni baada ya vurugu kuzuka wakati wa mechi ya Europa League katikati ya Leicester City na Napoli

Na MASHIRIKA

IDADI kubwa ya mashabiki walitiwa nguvuni baada ya vurugu kuzuka uwanjani kabla ya mechi ya Europa League iliyokutanisha Leicester City na Napoli mnamo Septemba 18, 2021.

Kwa mujibu wa polisi, mashabiki wanane wa Napoli na mwanamume mmoja mwenye umri wa miaka 27 kutoka Leicester walizuiliwa na maafisa wa usalama baada ya purukushani kuzuka hatua chache kutoka uwanja wa King Power.

Mwanamume mwingine mmoja mwenye umri wa miaka 39 kutoka Italia pia alizuiliwa kwa madai kwamba alimtukana dereva wa teksi.Maafisa wa usalama wa Leicestershire walisema “wamekabiliana naye kwa njia iliyoafikiwa na jamii”.

Mwanamume mwingine mwenye umri wa miaka 36 kutoka Anstey alihojiwa na polisi kwa kosa la ubaguzi wa rangi kabla ya kuachiliwa bila kuchukuliwa hatua yoyote.

Maafisa wa usalama kutoka Leicestershire walisema mashabiki kutoka klabu zote mbili walirushiana vifaa uwanjani baada ya mechi hiyo iliyokamilika kwa sare ya 2-2 baada ya Napoli kutoka chini kwa mabao mawili na kusawazisha mambo.

Mashabiki wa Napoli walizuiliwa uwanjani kwa muda baada ya kipenga cha kuashiria mwisho wa mchezo kupulizwa. Mashabiki wanane wa Napoli na mwanamume wa Leicester wangali kizuizini wakihojiwa na polisi.

Suluhu aashiria kugombea kiti cha urais mwaka 2025

Na THE CITIZEN

RAIS wa Tanzania Samia Suluhu ameashiria kuwa huenda akawania kiti cha Urais mnamo 2025 huku akikanusha vikali madai kuwa yeye ni kiongozi dikteta.

Kiongozi huyo, mwanamke pekee anayehudumu kama Rais Barani Afrika, alishutumu baadhi ya vyombo vya habari ambavyo vimekuwa vikidai hatasimama kiti cha urais 2025.

“Wanatuchokoza kwa kuchapisha kwenye magazeti kuwa Samia hatawania Urais. Nani aliwaambia?

“Tutahakikisha mwanamke ndiye Rais iwapo tutafanya kazi yetu vizuri na iwapo tutaendelea na umoja wetu,” akasema Rais Suluhu akihutubia kongamano la Umoja wa Kimataifa kusherehekea demokrasia.

Kauli hiyo ilifasiriwa kuwa analenga kupigania kiti hicho kupitia CCM mnamo 2025.

Mwezi uliopita, serikali ilipiga marufuku gazeti la chama tawala cha CCM ambalo lilichapisha habari kuwa Rais Suluhu hatawania Urais mnamo 2025.

Marufuku hiyo ilidumu kwa siku 14 na ilikuwa ya kwanza dhidi ya gazeti hilo kwa jina Uhuru tangu Rais Samia aingie mamlakani.

Pia kiongozi huyo alijitetea akisema hajakuwa akiwakandamiza wapinzani wake tangu achukue usukani kutoka marehemu John ‘Pombe’ Magufuli mnamo Machi mwaka huu.

Mwanzo wa utawala wake, kiongozi huyo aliridhiana na upinzani na hata akawaachilia baadhi ya wafungwa wa kisiasa huku pia akiruhusu baadhi ya vyombo vya habari vilivyopigwa marufuku na Rais Magufuli, viendelee na kazi zao.

Hata hivyo, alibadilika dhidi ya wapinzani wake huku kiongozi wa Chadema Freeman Mbowe akiwa kati ya viongozi waliokamatwa na amekuwa akizuiliwa kwa tuhuma ya kushiriki ugaidi.

Mbowe alikamatwa mnamo Julai na hali hiyo ikazua madai kuwa Rais Suluhu ameanza kumuiga mtangulizi wake marehemu Magufuli.

Alizuiliwa pamoja na wanasiasa wengine wa upinzani baada ya kuitisha kikao na wanahabari kuzungumzia mabadiliko ya katiba.

“Tanzania ni nchi ambayo inazingatia demokrasia. Najua kuna changamoto kadhaa ila hii ni kawaida kwa sababu hakuna nchi ambayo haikosi lawama za hapa na pale,” akaongeza.

Chama kingine cha upinzani ACT nacho Jumatano kilisema Tanzania imeanza kuwa nchi ya uongozi wa kidikteta.

“Serikali imesitisha baadhi ya mchakato wa kidemokrasia kwa msingi kuwa inajenga uchumi wa nchi. Hakuna mtu ambaye ana mamlaka ya kukandamiza uhuru wa raia,” alisema.

Hili lilifanyika chini ya utawala wa zamani na linaendelea chini ya uongozi wa sasa,” ACT ikasema kupitia taarifa.

Wasichana 330,000 walipata mimba 2020 – Ripoti

Na MORAA OBIRIA

MATINEJA chipukizi zaidi ya 330,000 wenye umri kati ya miaka 10-19 walipachikwa mimba 2020, wakati ambapo wanafunzi walikaa nje ya shule kwa karibu miezi 10.

Ripoti ya Economic Survey 2021 iliyotolewa wiki iliyopita na iliyokusanya data ya wasichana wajawazito kupitia ziara zao za kwanza katika Kliniki za Kina mama Wajawazito (ANC), inaonyesha vijana wengi zaidi chipukizi walipachikwa mimba 2019 kuliko mwakia uliopita.

Utafiti huo uliofanywa na Shirika linaloshughulikia Takwimu Nchini (KNBS) uliashiria kuwa jumla ya wasichana 396,929 walikuwa na mimba 2019.

Mnamo 2020, idadi hiyo ilipungua hadi 332,208, huku wanaharakati wanaopambana kuzuia mimba za mapema wakihoji kuwa haiashirii uhalisia uliopo mashinani.

Katika kipindi cha miaka mitano iliyopita, 2018 ilijitokeza kama mwaka mbaya zaidi ambapo wasichana 427,297 waligeuzwa wazazi.

Tangu 2016 ambapo visa 275,633 viliripotiwa, idadi hiyo imekuwa ikiongezeka na haijawahi kupungua kamwe, hali inayoibua wasiwasi.

Idadi hiyo ilipanda hadi 339,676 katika mwaka uliofuata kabla ya kufikia zaidi ya 400,000 2018 kisha 2019, ikapungua kwa 30,368.

Wanaharakati wanahoji kuwa asilimia zaidi ya 30 ya visa vya mimba miongoni mwa vijana chipukizi huenda haijajumuishwa kwa sababu vijana chipukizi huogopa kwenda hospitalini kutokana na aibu na unyanyapaa.

Kando na ndoa za watoto, wasichana hupachikwa mimba kupitia kujamiiana baina ya jamaa wa familia na kudhulumiwa kingono kunakowaacha na makovu kisaikolojia na kuvuruga hali ya kujidhamini nafsi.

Kulingana na data kutoka kwa laini ya simu inayotumika kuwasilisha malalamishi ya kijinsia nchini, 1195, kina baba hutekeleza asilimia 37 ya visa vya kushiriki ngono na jamaa wa familia zao, hasa kwa kuwavizia wasichana nyumbani kwao.

Bi Evarlyne Ketukei, mfanyakazi wa afya kwa jamii katika Kaunti ya Kajiado, anasema miongoni mwa wasichana 100 wajawazito, ni 70 pekee wanaohudhuria ANC.

“Huwa wanajifungulia nyumbani na kuja hospitalini tu wakati kuna matatizo au kwa sababu ya chanjo,” anasema.

Bi Emmanuel Kiprotich, anayetetea usawa wa kijinsia katika Kaunti ya Narok chini ya Shirika la Kimataifa kuhusu Vijana na Upangaji Uzazi, anasema hatua ya kufunga makanisa, yaliyokuwa vituo vya kueneza uhamasishaji, ilitatiza juhudi za kuzuia mimba za mapema.

“Kila unapogeuka, utaona msichana mwenye mimba. Haikuwa hivyo 2019. Idadi hiyo ni lazima iwe juu zaidi kuliko 2020. Kwa mfano, binti wawili wa jirani yangu walio katika sekondari walitungwa mimba,”

“Inahuzunisha kwamba wazazi wengi huwa hawajishughulishi kuwapeleka hospitalini kwa ukaguzi. Huwa wanawaacha kutunza mimba zao pekee yao,’ anasema.

Anapendekeza haja ya kuwahamasisha wazazi kuwafunza wavulana na binti zao kuhusu ngono.

Raila kuhudhuria uzinduzi wa chama cha PAA

Na MAUREEN ONGALA

CHAMA cha Pamoja African Alliance (PAA), kinachohusishwa na Gavana wa Kilifi Amason Kingi, kinapanga kufanya kazi na kile cha Orange Democratic Movement (ODM).

Mbunge wa Magarini, Bw Michael Kingi, alisema chama hicho kitazinduliwa mwishoni mwa mwezi huu ambapo Kinara wa ODM Raila Odinga anatarajiwa kuwa mgeni rasmi.

Akiungumza na Taifa Leo, Bw Michel, ambaye ni kakake Gavana Kingi, alisema kwa sasa chama hicho kipya kinaendelea kusajili wanachama kote nchini.

“PAA ni chama cha kitaifa. Tuna ofisi zaidi ya 30 nchini na wananchi wengi wanazidi kujitokeza kujiandikisha kila siku,” akasema mbunge huyo wa chama cha ODM.

Aliwakosoa wanasiasa wa Pwani wanaosusia chama hicho na kung’ang’ania kile kingine kipya cha United Democratic Alliance (UDA).

Chama cha UDA kinahusishwa na Naibu Rais Dkt William Ruto, na tayari kinaungwa mkono na wanasiasa kadhaa wa Pwani.

Baadhi yao ni wabunge Aisha Jumwa (Malindi), Hatibu Mwashetani (Lunga Lunga), Mohamed Ali (Nyali) na Owen Baya (Kilifi Kaskazini).

“Viongozi wote wanaodai kupigania masuala ya wapwani na wakazi wa Kilifi kupitia vyama vingine, wanafanya hivyo kwa manufaa yao wenyewe.

“Wajitokeze wazi watueleze uzuri wa vyama wanavyounga mkono. Je, ni kwa makusudi ya kibinafsi ama ya wapwani kwa jumla,” akasema.

Bw Kingi alisisitiza kuwa wengi wa viongozi hao wameweka mkataba na vyama hivyo kwa manufaa yao.

“Itakuwa tofauti kama utaweka mkataba na chama kama mtu binafsi kwa sababu utafaidika peke yako. Hata mimi nilikuwa niweke mkataba na chama cha UDA kwamba nitakuwa waziri lakini sina haja nayo,” alifichua Bw Kingi.

PAA inatarijiwa kuwakilisha Pwani katika masuala ya kisiasa na maendeleo katika serikali ya kitaifa.

“PAA inapigiania Pwani yote na sio mtu mmoja. Kila jimbo lina mwakilishi wake, hivyo itakuwa vizuri pia kwa eneo la Pwani kuwa na mwakilishi,” akaeleza.

Alikanusha madai ya Bw Baya kwamba Gavana Kingi anapanga njama ili kuendelea kubaki uongozini, na kupora mali za kaunti kupitia chama chake kipya cha PAA.

Badala yake Mbunge huyo wa Magarini alisisitiza kuwa ni UDA, inayoungwa mkono na Bw Baya, ambayo haina mazuri yoyote ya kuwapa wapwani.

“Yeye Baya anapigia debe UDA usiku na mchana kwa sababu ameahidiwa mambo mazuri.

“Haitakuwa hatia kwa Gavana Kingi kutumia chama cha PAA kutawala eneo la Pwani,” akasema.

Gavana Kingi yuko katika hatamu yake ya pili na ya mwisho ya uongozi baada ya kuchaguliwa mwaka 2013 kupitia chama cha Orange Democratic Movement (ODM), na kisha kutumia chama hicho kutetea kiti chake 2017.

Mtoto aibwa mchana punde baada ya kuzaliwa

Na BRIAN OJAMAA

HALI ya sintofahamu imekumba familia moja katika eneo la Machinjoni, eneobunge la Kimilili katika Kaunti ya Bungoma, baada ya mtoto wao kutoweka mara baada ya kuzaliwa katika hospitali ya Kimilili.

Mtoto huyo alitoweka Jumatano mchana – hali ambayo imeacha familia hiyo na mashaka tele. Mama wa mtoto huyo, Joy Nakhumicha, alipelekwa na mumewe Joseph Sirengo hospitalini hapo kujifungua Jumanne.

Baada ya kujifungua, mtoto huyo anadaiwa kukabidhiwa kwa mwanamke mwingine aliyedhaniwa kuwa mmoja wa jamaa zake.

Mwanamke huyo aliyejifanya kuwa dadaye alitoweka na mtoto huyo kabla ya Bi Nakhumicha kutoka kwenye chumba cha kujifungua ambapo alikuwa amemzaa kwa njia ya upasuaji. Muuguzi aliyemsaidia Nakhumicha kujifungua alidai kuwa alimpa jamaa yake mtoto.

Lakini jamaa zake walioandamana naye hospitalini walishikilia kuwa hawakuona mtoto huyo wa kiume. Bi Nakhumicha aliambia wanahabari hospitalini hapo kwamba alijifungua mtoto wa kiume aliyekuwa buheri wa afya lakini hakuweza kuwa naye kitandani kwani alikuwa akihisi maumivu makali.

“Kifungua mimba wangu ni msichana na niliomba sana Mungu anipe mtoto wa pili wa kiume na alisikia maombi yangu. Nashangaa kuambiwa kwamba hapatikani,” akasema Bi Nakhumicha. Mkuu wa hospitali hiyo Bw David Shivachi alikiri kuwa mtoto huyo alitoweka katika hali ya kutatanisha.

Bw Shivachi alisema hospitali tayari imeripoti kwa polisi na maafisa wa Idara ya Uchunguzi wa Uhalifu (DCI) na tayari uchunguzi unaendelea. Alisema maafisa wa uchunguzi sasa wanategemea kamera za CCTV zilizo katika majengo ya benki ya karibu na hospitali hiyo ili kutambua mwanamke aliyeiba mtoto huyo.

Alisema kamera za CCTV hospitalini hapo zimeharibika.

UGUMU WA MAISHA KUZIDI OKTOBA

Na PETER MBURU

HALI ngumu ya maisha inawasubiri Wakenya siku chache zijazo, wakati serikali, kwa mara nyingine, itakapopandisha ushuru wa baadhi ya bidhaa muhimu zinazotumiwa kila siku.

Mamlaka ya Ukusanyaji Ushuru (KRA) tayari imetangaza kuwa kuanzia Oktoba 1, ushuru wa bidhaa kama mafuta, vinywaji aina ya juisi, maji na pombe za aina tofauti, sukari, pikipiki na bidhaa nyingine utapandishwa.

Kulingana na KRA, hatua hii itachukuliwa kutokana na mfumko wa bei ulioshuhudiwa katika mwaka wa kifedha wa 2020/21, uliopanda kwa asilimia 4.97.

“KRA inaarifu watengenezaji na wanunuzi kutoka nje ya nchi wa bidhaa husika, na Wakenya kuwa Kamishna Jenerali atapandisha ushuru kulingana na hali ya mfumko wa bei mwaka wa fedha 2020/21 wa asilimia 4.97 kulingana na Shirika la Takwimu Nchini (KNBS),” KRA ikasema Agosti 10, kupitia tangazo kwa umma.

Endapo Waziri wa Fedha, Ukur Yatani atapitisha mapendekezo hayo ya KRA, bei za bidhaa 34 zitapanda kwa viwango tofauti, kufuatia kupandishwa kwa ushuru aina ya Excise Duty- ambao hutozwa bidhaa zinapotengenezwa, kupewa leseni na kuuzwa.

Wafanyabiashara wanaonunua sukari kutoka nje ya nchi kuanzia Oktoba 1 watalazimika kulipia ushuru wa Sh1.74 zaidi kwa kila kilo ya sukari, kutoka ushuru wa Sh35 wanazolipa kwa sasa. Hii ni kumaanisha kuwa ushuru wa kilo ya sukari utapanda hadi Sh36.74 kwa kilo.

Kwa sasa, bei ya sukari nchini ni kati ya Sh102 na Sh115 kwa kilo -kwa wastani- na hivyo kupandishwa kwa ushuru wa bidhaa hiyo kunatarajiwa kuongeza bei.

Watumizi wa maji ya kunywa ambayo hupakiwa kwa chupa ama vifaa vingine, aidha watakuwa na wakati mgumu kwani serikali imepanga kupandisha ushuru wa bidhaa hiyo muhimu kwa uhai, kutoka Sh5.74 kwa kila lita ya maji hadi Sh6.03.

Hii ni mbali na vinywaji vyote vya pombe ambavyo pia ushuru wake utapanda kwa kati ya Sh5 na Sh13 kulingana na aina ya kinywaji husika, hali itakayopelekea kupanda kwa bei ya pombe wiki chache tu baada ya baadhi ya wauzaji kupandisha bei.

Baada ya kuongeza bei ya pombe aina tofauti mnamo Juni, Mkurugenzi Mkuu wa kampuni ya EABL, Jane Karuku alisema kuwa alitarajia mauzo yake kushuka, kutokana na ugumu wa maisha ambao unaendelea kuwakumba Wakenya wengi.

Mbali na pombe, mafuta, ambayo bei yake ilipandishwa kwa zaidi ya Sh7 na mamlaka ya kusimamia sekta ya kawi na mafuta nchini (Epra) mnamo Jumanne, na kufikisha bei yake hadi zaidi ya Sh147 katika baadhi ya maeneo nchini, pia yanatarajiwa kuathirika na ushuru mpya unaozinduliwa Oktoba 1.

Ushuru wa Petroli utapanda kwa Sh1.091 kwa kila lita, Mafuta taa – ambayo hutumiwa na familia nyingi maskini nchini kwa upishi na mwangaza – kwa Sh0.565 kwa lita, na Diseli- ambayo mbali na magari makubwa ya kusafirisha bidhaa pia hutumiwa na mashine katika viwanda kuwezesha utengenezaji wa bidhaa – kwa Sh0.2 kwa lita.

Mbali na usafiri, mafuta pia hutumika katika sekta tofauti za kiuchumi kama usafirishaji wa bidhaa, na bei yake inapopanda gharama ya usafiri hupanda, na mwishowe kupandisha bei ya bidhaa.

Watumizi wa vinywaji aina ya juisi na chokoleti pia wanakumbana na wakati mgumu kwani bidhaa hizo ziko kwenye orodha ya zile zitakazoongezewa ushuru. Ushuru wa juisi za matunda utapanda kutoka Sh11.59 kwa lita hadi Sh12.17, huku wa chokoleti ukipanda kutoka Sh209.88 kwa kilo hadi Sh220.31.

Sekta ya bodaboda nchini ambayo imeajiri maelfu ya vijana nayo pia inakabiliwa na ugumu huo kwani ushuru wa pikipiki unatarajiwa kupanda kutoka Sh11,608.23 unaolipwa kwa sasa, hadi Sh12,185.16.

Kupandishwa kwa ushuru huo kunaweza kuwa na matokeo kama vile baadhi ya watu kushindwa kununua pikipiki na hivyo kuzuia uwezekano wa kupanua uchumi kwa kutoa nafasi za ajira. Ikizingatiwa kuwa sekta hiyo pia imeathirika na kupandishwa kwa bei ya mafuta, itakuwa pigo maradufu.

Nao waraibu wa sigara pia wanasubiriwa na balaa hilo kwani ushuru wa bidhaa hiyo utapanda kwa hadi zaidi ya Sh2,000 kwa kilo. Kwa sasa, bei ya wastani ya bidhaa hiyo sokoni ni kati ya Sh200 na Sh280 kwa kilo, kulingana na aina ya sigara husika.

Kwa kawaida, serikali inapopandisha ushuru wa bidhaa tofauti, wafanyabiashara hulipiza kwa kuongeza bei ya bidhaa hizo hata zaidi ya ushuru ulioongezwa, na hivyo hali hii inatarajiwa kujirudia na kuumiza raia wengi.

Wakenya walipaswa kuwasilisha maoni yao kuhusu pendekezo la KRA kupandisha ushuru huo kufikia Septemba 13.

Tayari Wakenya wa ngazi mbalimbali wamekuwa wakilalamika kuhusu gharama ya juu ya maisha, wakati wengi bado wanateseka kutokana na madhara yaliyoletwa na janga la Covid-19.

Baadhi ya mashirika ambayo yamekosoa hatua ya serikali kupandisha ushuru wa mafuta na bidhaa nyingine ni muungano wa watumiaji bidhaa nchini (Cofek), Muungano wa Watengenezaji Bidhaa (KAM), Muungano wa Wafanyabiashara katika Sekta ya Kibinafsi (Kepsa) na Muungano wa Vyama vya Wanyakazi (Cotu).

“Matokeo itakuwa kupanda kwa bei za bidhaa za kawaida ambazo hutumiwa na watu wengi na kupanda kwa gharama ya maisha kijumla,” akasema Bi Carole Kariuki, Afisa Mkuu Mtendaji wa Kepsa baada ya kupandishwa kwa bei ya mafuta

Muturi atoa ishara anaelekea kwa Ruto

Na WANDERI KAMAU

MIENENDO na semi za kisiasa za Spika Justin Muturi wa Bunge la Kitaifa katika siku za hivi karibuni, zimeashiria kwamba huenda anajitayarisha kuhamia kambi ya kisiasa ya Naibu Rais William Ruto.

Tangu kutangaza azma ya kuwania urais mnamo Julai, Bw Muturi amekuwa akilalamika kuhusu “kuhangaishwa na watu maarufu serikalini”, kauli sawa na ambazo zimekuwa zikitolewa na waandani wa Dkt Ruto.

Wakati wa hafla ya mazishi ya ndugu wawili wanaodaiwa kuuawa na polisi katika eneo la Kianjokoma, Kaunti ya Embu mnamo Agosti, Bw Muturi alisoma hotuba ya Dkt Ruto.

Ni hali iliyoibua maswali ikizingatiwa kuwa maafisa wakuu serikalini wamekuwa wakikwepa kutangamana na Dkt Ruto kwa namna yoyote ile.

Jumamosi iliyopita, Bw Muturi alizikosoa baadhi ya taasisi za serikali, alizodai zinawahangaisha viongozi kutokana na misimamo yao ya kisiasa.

Akiuhutubia ujumbe uliomtembelea nyumbani kwake katika eneo la Kanyuambora, Embu, Bw Muturi alidai kupewa vitisho na maafisa wa Halmashauri ya Kitaifa ya Kukusanya Ushuru (KRA) kwa kutangaza azma ya kuwania urais 2022.

“Hatutatishika. Niliwaambia niko tayari kuchunguzwa kwani sina lolote la kuogopa. Mnaweza kuwatisha watu lakini si wote. Vitisho dhidi ya viongozi eti watafunguliwa mashtaka kwa kuniunga mkono vinapaswa kukoma. Nitasimama kidete na viongozi wanaotishwa kwa kuunga mkono azma yangu,” akasema Bw Muturi. Kutokana na kauli hizo, wachanganuzi wa siasa wanasema kuna uwezekano mkubwa Bw Muturi anaelekea katika mrengo wa ‘Tangatanga’, ijapokuwa hajatangaza wazi.

“Wakati kiongozi wa hadhi ya juu serikalini kama Bw Muturi anaanza kudai kuna watu fulani wenye ushawishi wanaomhangaisha, hiyo ni ishara ya wazi anajitayarisha kufanya maamuzi makubwa ambayo huenda yakautikisa ulingo wa siasa nchini,” asema Bw Kipkorir Mutai, ambaye ni mdadisi wa siasa.

Anasema nyendo hizo ndizo alizoanza kuonyesha Seneta Irungu Kang’ata (Murang’a) alipokuwa akihudumu kama Kiranja wa Wengi kwenye Seneti. Baadaye, alijiunga na ‘Tangatanga’ alipong’olewa kutoka wadhifa huo. Wadadisi wanasema kauli za Bw Muturi ni pigo kubwa kwa juhudi zinazoendelea za kuliunganisha eneo la Mlima Kenya.

“Hili pia ni pigo kubwa kwa Rais Uhuru Kenyatta, hasa usemi wake kuhusu mkondo wa kisiasa eneo hilo litakalofuata ifikiapo 2022. Ni hali ambayo pia itaathiri sana usemi wake kuhusu yule atakayemrithi kama kiongozi na msemaji wa kisiasa wa ngome yake,” akasema Bw Mutai.

Munyes na Keter waitwa na Seneti kuhusu bei ya mafuta

Na CHARLES WASONGA

MASENETA wamewaita Waziri wa Petroli John Munyes na mwenzake wa Kawi Charles Keter kufika mbele yake Jumanne wiki ijayo kujibu maswali kuhusu ongezeko la bei ya mafuta.

Spika wa Seneta Kenneth Lusaka Jumatano jioni aliwaamuru mawaziri hawa wawili kufika, binafsi mbele ya kikao cha bunge lote bila kuchelewa.

“Naamuru kwamba kamati ya Kawi iwaite mawaziri wawili wahusika. Waziri wa Kawi na mwenzake wa Petroli pamoja na wakuu wa Mamlaka ya Kudhibiti Kawi Nchini (Epra) wafike mbele yake Jumanne wiki ijayo kuangazia suala hili lenye umuhimu wa kitaifa. Mkutano huo utafanyike katika ukumbi huu na uhudhuriwa na maseneta wote 67,” akasema.

Alisema hayo kufuatia ombi ambalo liliwasilishwa na Seneta wa Nandi Samson Kiprotich Cherargei aliyetaka ufafanuzi kuhusu ni kwa nini serikali iliongeza bei ya mafuta kupita kiasi na hivyo kuwaathiri wananchi.

Katika ombi lake, Bw Cherargei anataka mawaziri hao wawili kuelezea ni kwa ni serikali ilikatiza nafuu ruzuku kwa bei ya mafuta ya kima cha Sh1.4 bilioni ambayo imekuwepo kuanza Machi mwaka huu. Ruzuku hiyo ilizuia kuongezwa kwa bei ya mafuta kwa kiasi ambacho Wakenya hawangemudu ikizingatiwa kuwa wanaathirika na janga la Covid-19.

“Vile vile, tunataka mawaziri hao waeleze ni kwa nini bei ya mafuta imekuwa ikipanda kwa miezi kadhaa pasina Epra na Wizara uchukua hatua kudhibiti bei hiyo,” akasema Bw Cherargei.

Seneta huyo pia anataka Mbw Munyes na Keter kuelezea hali ya mradi wa uchimbaji mafuta wa Ngamia 1 kaunti ya Turkana, pesa ambazo serikali ilipata kutokana na mauzo ya mafuta hayo na jinsi fedha hizo zilivyotumika.

Isitoshe, Bw Cherargei anataka serikali ieleze ni kwa nini bei ya mafuta ni nafuu katika mataifa jirani ya Uganda, Tanzania na hata Somalia. Hii ni licha ya kwamba kwa mfano, mafuta yanayouzwa Uganda hutua katika bandari ya Mombasa na kusafirishwa kwa barabara na reli hadi nchini humo.

Katika nyongeza iliyotolewa na Epra Jumanne usiku, bei za petrol, dizeli na mafuta taa zilipandwa kwa Sh7.58. Sh7.97 na Sh12.97, mtawalia.

Kutokana na nyongeza hiyo bei ya petrol jijini Nairobi na Sh134.72, dizeli ni Sh115.60 na mafuta ni Sh110.82 kwa lita moja.

Hatua hii itaongeza gharama ya maisha kwa Wakenya kwa ujumla, kupitia nyongeza ya nauli, bei za bidhaa zinazotengezwa viwanda, bei ya stima, na gharama za kilimo kwa kutumia mitambo ya kisiasa inayotumia dizeli.

Sababu kuu inayochangia nyongeza ya bei za mafuta ni kupanda kwa aina mbalimbali za ushuru zinazotozwa bidhaa hiyo.

Kwa mfano ushuru wa ziada ya thamani kwa petrol imepanda hadi kiwango cha asilimia 9.98 kutoka asilimia 8.

Hii imechangia kupanda kwa jumla ya ushuru zinazotozwa petrol kufika Sh58.81 kutoka Sh56.42 kwa lita moja mnamo Machi mwaka huu.

Serikali pia imeongeza aina mbalimbali za ushuru zinazotozwa dizeli, inayotumika katika sekta ya uchukuzi, kilimo na uzalishaji stima, kiasi kwamba wakati huu lita moja ya bidhaa inatozwa Sh46.46 kutoka Sh44.79 mwezi Machi mwaka huu.

Lita moja ya mafuta taa ambayo inatumika kwa wingi na rais wenye mapato ya chini kupitia na kuwasha taa, sasa inatozwa jumla ya Sh41.14 kama ushuru.

Ruto ainua mikono, asema yuko tayari kuridhiana na Uhuru bila masharti

Na CHARLES WASONGA

NAIBU Rais William Ruto amesema kuwa yuko tayari kufanya mazungumzo na Rais Uhuru Kenyatta kwa lengo la kuridhiniana kisiasa, bila kuweka masharti yoyote.

Akiongea Alhamisi siku moja baada ya Maaskofu wa Kanisa Katoliki Nchini kusema wako tayari kumpatanisha na Rais Kenyatta, Dkt Ruto alisema anamheshimu Rais ambaye alimtaja kama “bosi wangu”.

“Nimewasikia hawa maaskofu wakisema wanataka kunipatanisha na Rais. Ningependa kusema kuwa niko tayari kwa upatanishi huo bila masharti yoyote,” akasema.

Dkt Ruto alisema hayo Alhamisi alipohutubia ujumbe kutoka eneo bunge la Kandara uliomtembea katika makao yake rasmi, mtaani Karen, Nairobi. Ujumbe huo wa wafuasi wa chama cha United Democratic Alliance (UDA) uliongozwa na mbunge wa eneo hilo, Alice Wahome na Seneta wa Murang’a Irungu Kang’ata.

Naibu Rais alisema kuwa kuna watu wachache ambao alidai walichochea uhasama kati yake na Rais Kenyatta kwa malengo mabaya.

Mnamo Jumatano, Muungano wa Maaskofu wa Kanisa Katoliki Nchini (KCCB), walisema wamejitolea kupatanisha Rais Kenyatta na Naibu wake kwani uhasama kati yao unaweza kuvuruga uthabiti nchini.

“Kwa kutoelewana kuhusu masuala mengi haswa ya kisiasa, Rais Kenyatta na Dkt Ruto wanaibua wasiwasi miongoni mwa Wakenya, hali ambayo inaweza kuchochea ghasia za kisiasa,” maaskofu hao 23 wakasema kwenye taarifa na mwenyekiti wa Askofu Martin Kivuva, anayesimamia dayosisi ya Mombasa.

‘Tunahofu kwamba ikiwa uhasama kati ya Rais na Naibu wake itaigwa na wafuasi wao, utasababisha madhara makubwa nchini,” wakasema kwenye kikao na wanahabari katika makao makuu ya KCCB, mtaani Karen, Nairobi.

Walisema kuwa taifa change kama Kenya linahitaji umoja baina ya viongozi wakuu ili liwezea kufikia malengo yake yake ya maendeleo kwa manufaa ya raia.

Lakini japo, Alhamisi Dkt Ruto alisema yu tayari kuridhiana na Rais, wiki jana wabunge wandani wake walisema hilo litawezekana tu baada ya masharti kadhaa kutimizwa.

Kwa mfano, wanataka Rais Kenyatta amerejeshee Dkt Ruto majukumu aliyompokonya na wabunge na maseneta wandani wake waliopokonywa nyadhifa za uongozi bunge walirejeshewe vyeo hivyo.

Uhasama kati ya Rais Kenyatta na Dkt Ruto ulianza baada ya Machi 9, 2018 Rais aliporidhiana kisiasa na aliyekuwa mpinzani wake mkuu Raila Odinga kupitia kile kinachotajwa kama ‘handisheki.”