Habari za KauntiMakala

Ubaguzi: Changamoto kuu kwa wanaopamba maiti licha ya kipato kizuri

Na KALUME KAZUNGU September 30th, 2026 Kusoma ni dakika: 2

KILA asubuhi, Margaret Santa Thoya, 26, hufika katika hifadhi ya maiti ya Hospitali ya Malindi akiwa na mkoba uliojaa vipodozi, brashi za nywele na vifaa vya urembo. Tofauti na wataalamu wengi wa urembo, kazi yake ni kuwapamba maiti ili waonekane nadhifu na wenye hadhi kabla ya kuagwa na familia zao.

Margaret hutafuta familia zilizofiwa na kuwapa huduma ya kupamba nywele na uso wa wapendwa wao waliofariki. Kazi hiyo humpa kati ya Sh1,500 na Sh7,000 kwa kila mteja kulingana na huduma inayohitajika.

Kwa miaka minne sasa, amekuwa akifanya kazi hiyo ambayo wengi huiona kuwa ya kipekee na ya kutisha. Hata hivyo, anasema changamoto kubwa si maiti bali jinsi jamii inavyomchukulia.

“Watu wengi hawataki kuhusishwa nami kwa sababu nashughulika na maiti. Wengine huniita ‘Maggie wa Mochari’ na wanaume wengi huogopa hata kuzungumza nami,” anasema.

Margaret anasema taaluma hiyo imeathiri maisha yake ya kijamii na nafasi yake ya kupata mchumba. Watu wengi humtenga kutokana na imani kwamba mtu anayeshughulika na maiti hubeba mkosi au nguvu zisizoeleweka.

Baada ya kumaliza darasa la nane mwaka 2016, Margaret alikosa karo ya kuendelea na masomo. Alifanya kazi za mjengo na za nyumbani kabla ya kujiunga na sekta ya urembo kupitia rafiki aliyekuwa na saluni.

Baadaye, wenyeji wa kijiji chake walimuomba awasaidie kutengeneza mwili wa mwanamke aliyekuwa amefariki. Alikubali, akaenda katika mochari na kupamba nywele za marehemu huyo. Kazi yake iliwavutia wengi na hapo ndipo safari yake katika taaluma hiyo ilipoanza.

Mwanzoni hata familia yake ilipinga kazi hiyo. Mama na dada zake walikuwa wakimtaka kuoga na kubadilisha nguo nje ya nyumba kila alipotoka mortuary.

Hata hivyo, baada ya muda walielewa kuwa kazi hiyo ni halali na ndiyo chanzo chake cha mapato.

Margaret si peke yake. Samson Karisa, 35, pia huwa anahudumia maiti kwa kuwatengeneza na hata kurekebisha nyuso za waliopata majeraha mabaya katika ajali.

Karisa hutumia nta na vifaa maalumu kufunika majeraha ili familia isiogope mwili wa marehemu wakati wa kuuaga. Hutoza kati ya Sh1,000 na Sh5,000 kutegemea ugumu wa kazi.

Licha ya kazi hiyo kumsaidia kujikimu, Karisa anasema mama yake, mke wake na watoto wake hawajui anachofanya. Alihamia Malindi kutoka Kilifi ili kuficha taaluma yake kutokana na hofu ya kutengwa na jamii.

Mwenyekiti wa Chama cha Ushauri wa Kisaikolojia nchini tawi la Lamu, Andrew Masama, anasema ubaguzi dhidi ya watu wanaoshughulika na maiti unatokana na imani za kitamaduni na hofu ya kifo.

Anasema jamii nyingi za Kiafrika huhusisha kifo na mikosi, jambo linalowafanya watu kuogopa wale wanaofanya kazi karibu na marehemu.

“Hawa ni wataalamu kama wengine na wanastahili kuheshimiwa kwa huduma wanazotoa kwa familia zilizofiwa,” amesema Masama.

Licha ya changamoto hizo, Margaret na Karisa wanasema wataendelea na kazi yao kwa sababu huwa wanasaidia familia kuwaaga wapendwa wao kwa heshima na amani.