STEPHEN Oluoch Ondiek alikuwa miongoni mwa wanasiasa wa Nyanza waliopitia nyakati tofauti za siasa za Kenya, kutoka enzi ya chama kimoja hadi mfumo wa vyama vingi.

Mwaka 2001, Rais wa wakati huo Daniel arap Moi alimteua Ondiek kuwa Waziri wa Maendeleo ya Wafanyakazi, wakati ambapo viongozi wengi wa Nyanza walikuwa wameondoka KANU na kujiunga na upinzani.

Baada ya kurejeshwa kwa mfumo wa vyama vingi mwaka 1992, sehemu kubwa ya Nyanza, hasa jamii ya Luo, ilijitenga na utawala wa Moi.

Kiongozi wao mkuu alikuwa Jaramogi Oginga Odinga, ambaye mwaka huo aligombea urais kupitia FORD-Kenya.

Lakini safari ya Ondiek katika siasa ilianza akiwa ndani ya KANU.

Kwa kushangaza, alikuwa kiongozi wa Kanisa la Legio Maria Afrika kabla ya kuingia kwenye siasa za uchaguzi.

Alikuwa amehimizwa na Jaramogi kuingia katika siasa za kuchaguliwa mwaka 1983.

Wakati huo KANU ilikuwa chama pekee cha kisiasa kilichoruhusiwa nchini na kilikuwa kikitajwa kwa kaulimbiu ya “baba na mama”.

Ondiek alitumia nafasi yake ya kidini kuwafikia wapigakura na kufanikiwa kushinda kiti cha Ugenya katika uchaguzi wa 1983 akibwaga shemeji yake, James Orengo.

Hata hivyo, Ondiek alikaa miaka kadhaa kama mbunge wa kawaida kabla ya Moi kumteua kuwa Naibu Waziri wa Ujenzi na Kazi za Umma.

Alirejea bungeni mwaka 1988 baada ya kushinda uchaguzi uliofanyika kwa mfumo wa mlolongo, ambapo wapigakura walipanga foleni nyuma ya mgombea waliyemtaka.

Lakini mfumo wa vyama vingi uliporejeshwa mwaka 1992, Orengo alirejea na kumshinda Ondiek katika kinyang’anyiro cha Ugenya.

Orengo aliendelea kuwa mbunge wa Ugenya hadi 2013 alipogombea useneta wa Siaya.

Ondiek hakurejea tena Bungeni kama mbunge hadi alipofariki mwaka 2011.

Kwa kipindi fulani, aliongoza tawi la KANU Siaya.

Nafasi hiyo ilikuwa imeshikiliwa na William Odongo Omamo kabla ya kuondoka KANU na kujiunga na National Development Party (NDP) iliyoongozwa na Raila Odinga mwaka 1997.

Jina la Ondiek lilipata umaarufu zaidi nchini alipokuwa waziri.

Akiwa Bungeni, mara nyingi alijibu maswali ya wabunge kwa niaba ya wizara yake na mawaziri wenzake ambao hawakuwepo.

Lakini urithi wake mkubwa ulikuwa katika elimu.

Ondiek alikuwa na shauku kubwa ya elimu na aliwekeza katika shule za msingi na sekondari jijini Nairobi, Kisii na eneo lake la Siaya.

Hata hivyo, baadhi ya wapigakura wake walimshutumu kwa kutumia vibaya nafasi yake kama mlezi wa Hazina ya Maendeleo ya Maeneo Bunge ya Ugenya (CDF).

Walidai kuwa alizipendelea shule alizohusishwa nazo wakati wa kugawa fedha za karo kwa wanafunzi wasiojiweza.

Mwaka 2002, familia yake ilikumbwa na msiba mkubwa.

Watoto wake walikuwa wakirejea Nairobi baada ya kumsaidia kushinda uteuzi wa chama wakati gari lao lilipopata ajali.

Watatu kati yao walifariki katika ajali hiyo, katika pigo kubwa kwa familia hiyo.

Maisha ya Ondiek yanaakisi mabadiliko makubwa ya siasa za Nyanza kutoka enzi ya KANU na mfumo wa chama kimoja hadi siasa kali za vyama vingi zilizoibadilisha sura ya eneo hilo.